De X-factor? Voorouders die in grote groepen leefden!

Talentenjachten als X-factor en Idols willen ons graag doen geloven dat zingen een talent is, maar ze hebben maar deels gelijk, zo blijkt uit een nieuw onderzoek dat in het blad Current Biology is verschenen. Mensen met een opvallend stemgeluid hebben dat volgens wetenschappers te danken aan het feit dat hun voorouders in grote sociale groepen leefden.

Het is voor het eerst dat wetenschappers aan kunnen tonen dat een grote sociale groep bijdraagt aan het unieke karakter van een stem. De resultaten verklaren wellicht ook waarom we er allemaal anders uitzien. “De grootte van de groep doet er toe,” meldt onderzoeker Kimberley Pollard. “Hoe groter de groep, hoe meer moeite je moet doen om op te vallen.”

Herkennen
“Stel je voor dat je elke dag met dezelfde drie mensen omgaat. Dan hoef je je om er zeker van te zijn dat ze je herkennen zeker niet zo te kleden als Lady Gaga, maar in een groep van vijftig of honderd mensen zou dat wel helpen.”

Knaagdieren
De wetenschappers baseren hun conclusies op een studie onder acht verschillende soorten knaagdieren. De dieren leven in groepen, maar de grootte daarvan verschilt. De wetenschappers vingen van elke soort één dier in een val. De knaagdieren zijn bang voor de mensen en dus gaan ze kreten uitstoten om hun soortgenoten om hulp te roepen. Deze kreten werden opgenomen en vergeleken met de ‘stemmen’ van de andere leden van de groep. Opvallend genoeg bleek niet de complexiteit, maar de grootte van de groep te voorspellen hoe uniek de stemmen waren. Hoe groter de groep, hoe unieker.

Klemtoon
“De verschillen in de stemmen van knaagdieren lijken veel op de verschillen in menselijke stemmen. Sommige dieren hebben hoge stemmen, anderen lage. (…) Individuele dieren hebben ook verschillende klankkleuren en verschillende patronen van klemtonen.”

Sociaal dier
De wetenschappers denken dat hun resultaten van toepassing zijn op alle sociale dieren waarbij elkaar herkennen belangrijk is. Denk aan dolfijnen, walvissen, paarden, olifanten en primaten (en dus ook mensen). “Iemand in een grote menigte vinden, is lastig en hoe groter de menigte, hoe lastiger het wordt.” Een uniek stemgeluid doet wonderen. “Het is net zoiets als iedereen een gekke trui met een verschillend kleurrijk patroon geven.”

Die laatste vergelijking is overigens niet heel vergezocht. De wereldbevolking groeit steeds harder en de mens moet dus andere manieren bedenken om zich te onderscheiden. Het uiterlijk biedt grote mogelijkheden: van extravagante kleding tot piercings. Het lijkt erop dat die evolutie voorlopig aangevoerd wordt door mensen als Lady Gaga.