Extreem warm water haast zich naar de noordpool

Het water van de zeestroom tussen Groenland en Noorwegen is zeer warm. De temperaturen van het water waren de afgelopen 2000 jaar nog nooit zo hoog, zo stellen wetenschappers in het blad Science. Maar daar blijft het niet bij: de zeestroom vervoert ook veel meer water dan normaal. En die twee factoren kunnen flink bijdragen aan de opwarming van de Noordelijke IJszee.

De wetenschappers onderzochten de huidige temperaturen van het water en gebruikten het sediment met daarin de fossiele resten van plankton om vast te stellen hoe warm het water in het verleden was. Ze concluderen dat het water de afgelopen twintig eeuwen nog nooit zo warm was. Daarnaast blijkt de zeestroom ook meer water met zich mee te voeren.

Hitte
“Beide effecten: een stijging van de temperaturen en een toenemend volume water, zorgen ervoor dat er meer warmte in de Noordelijke IJszee terecht komt,” zo schrijven de wetenschappers. Het water van de warme zeestroom komt niet in aanraking met het zee-oppervlak. “Maar zo’n groeiende toevoer van hitte heeft toch verreikende consequenties.”

Stijging
Het water tussen Groenland en Noorwegen is de afgelopen eeuw zo’n 3,5 graad Fahrenheit gestegen. De temperatuur van de lucht in Groenland steeg de afgelopen decennia met 7 graden Fahrenheit. En dat baart de onderzoekers zorgen.

Zee-ijs
Tussen 1979 en 2009 verloor de pool al enorme stukken zee-ijs. In totaal zouden deze verdwenen ijsschotsen een oppervlakte ter grootte van Alaska kunnen bedekken. En met het warme water dat zich nu naar de Noordelijke IJszee haast, begint het er steeds slechter uit te zien.

De vorming van zee-ijs is namelijk sterk afhankelijk van koud water. Zee-ijs is weer nodig om de aarde te koelen: het helderwitte ijs reflecteert het zonlicht. “Warmere wateren kunnen leiden tot een enorm verlies van ijs en drastische veranderingen op de noordpool,” voorspelt onderzoeker Thomas Marchitto.

De witte laag laat zien waar normaal gesproken in de zomer ijs ligt. De witte pijlen laten zien hoe dit ijs zich verplaatst. De rode pijlen staan symbool voor de weg die het warme water aflegt. De gele punt geeft aan waar de onderzoekers sedimenten hebben bestudeerd. Afbeelding: Robert Spielhagen (IFM-GEOMAR, Kiel)