Moeder aarde houdt CO2-uitstotende mens de hand boven het hoofd

De aarde lijkt ons ondanks ons sterk vervuilende gedrag toch nog goedgezind te zijn: nieuw onderzoek toont aan dat deze de opname van CO2 de afgelopen 50 jaar verdubbeld heeft. En daarmee houdt onze planeet ons nog steeds de hand boven het hoofd. Maar hoelang nog?

De afgelopen vijftig jaar is de uitstoot van CO2 verviervoudigd. Een flinke hoeveelheid van die CO2 belandt in de atmosfeer en zorgt er daar voor dat de aarde opwarmt. Maar een deel van de CO2 die wij uitstoten, wordt door onze planeet verwerkt. Planten en oceanen slaan een flink deel van de uitstoot op en voorkomen dat deze een bijdrage kan leveren aan de klimaatverandering.

Inspanning
Onderzoekers laten nu zien dat die planten en oceanen een extra inspanning leveren nu wij de uitstoot steeds verder vergroten. De afgelopen vijftig jaar is de hoeveelheid CO2 die door planten en oceanen wordt opgeslagen verdubbeld. Dat betekent dat zeker de helft van de CO2 die door ons mensen wordt uitgestoten nog door planten en oceanen wordt opgeslagen. “Wat we zien is dat de aarde het zware werk blijft doen door grote hoeveelheden koolstofdioxide op te nemen en dat ondanks dat mensen weinig hebben gedaan om de CO2-uitstoot terug te dringen,” vertelt onderzoeker Ashley Ballantyne.

Verrassing
En dat is best verrassend. Eerder onderzoek wees erop dat de opslagplaatsen van CO2 op diverse plekken op aarde al verzadigd aan het raken waren. Maar dit onderzoek laat zien dat er tussen 1960 en 2010 twee keer meer CO2 werd opgeslagen dan daarvoor het geval was. Overigens is dat een gemiddelde: er zijn van jaar tot jaar en van decennium tot decennium wel grote verschillen in de hoeveelheid CO2 die wordt opgeslagen.

We zijn er nog niet
De aarde houdt ons dus een beetje de hand boven het hoofd. Wij vergroten de CO2-uitstoot en de aarde werkt ietsje harder om die uitstoot weg te werken. Eind goed, al goed? Nee, waarschuwt onderzoeker Caroline Alden. De aarde raakt een keer verzadigd: er komt een dag dat deze gewoon niet nog meer CO2 op kan gaan nemen. “Het is niet de vraag of, maar wanneer de natuurlijke opslagplaatsen voor CO2 hun opname van koolstof zullen vertragen. We zien nu al dat klimaatverandering plaatsvindt, ondanks het feit dat slechts de helft van de uitstoot van fossiele brandstoffen in de atmosfeer blijft hangen en de andere helft door de biosfeer en oceanen naar beneden wordt getrokken.” Nu nemen de oceanen en planten ongeveer de helft van onze uitstoot op. Dat zou betekenen dat als de oceanen en planten verzadigd raken, de invloed van CO2 op het klimaat twee keer zo groot wordt.

Het is er nog
De onderzoekers benadrukken dat de CO2 die nu in vegetatie en oceanen zit opgeslagen nog steeds een rol speelt. “Het is niet verdwenen,” vertelt onderzoeker Pieter Tans. “Wat we eigenlijk zien is een wereldwijd koolstofsysteem dat doordat wij fossiele brandstoffen verbranden, uit balans is geraakt.” Onderzoeker Jim White onderschrijft dat. “Het goede nieuws is dat de natuur ons vandaag de dag uit de brand helpt. Het slechte nieuws is dat niemand denkt dat de natuur ons zo oneindig lang blijft helpen.”

Overigens wil dat niet zeggen dat de problemen pas ontstaan als de oceanen en vegetatie niet langer extra CO2 op gaan nemen. Het feit dat de oceanen meer CO2 opnemen, is namelijk al een probleem. Het helpt ons van een overschot aan CO2 af, maar zorgt er tegelijkertijd voor dat het oceaanwater verzuurt en dat zure water kan wel eens nare gevolgen hebben voor dieren en planten in het water.