Waren dinosaurussen dan toch warmbloedig?

Lang dachten onderzoekers dat de enorme reptielen koudbloedig waren, maar een nieuwe studie schoffelt het belangrijkste bewijs daarvoor ongenadig hard onderuit.

Er zijn heel wat fossiele resten van dinosaurussen teruggevonden. En die resten kunnen ons ook veel vertellen. Bijvoorbeeld hoe zo’n dinosaurus gebouwd was. Maar er zijn ook heel veel dingen die ze op het eerste gezicht lijken te verzwijgen. Bijvoorbeeld of dinosaurussen koud- of warmbloedig waren. En dus was het even zoeken naar bewijs voor de stelling dat dinosaurussen koudbloedig waren.

Lines of Arrested Growth
Uiteindelijk vonden onderzoekers dat bewijs in de Lines of Arrested Growth (LAG). Deze lijnen zijn terug te vinden in de botten van dinosaurussen en doen denken aan de jaarringen van bomen. De lijnen ontstaan in seizoenen waarin de dieren het lastig hebben (bijvoorbeeld de winter of tijdens droogte) en hun groei door een gebrek aan voedsel stil komt te liggen. Onderzoekers stelden dat dieren die LAGs hadden, wel koudbloedig moesten zijn. In tegenstelling tot warmbloedige dieren, regelen koudbloedige dieren hun temperatuur niet zelf: deze wordt sterk beïnvloed door de temperaturen van de omgeving. En dat heeft gevolgen voor de groei, zo dachten onderzoekers. Een warmbloedig dier heeft altijd dezelfde temperatuur en dezelfde snelle stofwisseling en dus altijd dezelfde hoeveelheid energie om te groeien. Het resultaat: een warmbloedig dier groeit altijd even hard. Een koudbloedig dier daarentegen heeft niet altijd dezelfde temperatuur en ook de snelheid van de stofwisseling verschilt en dus groeit deze met horten en stoten. De conclusie van de onderzoekers: dieren met LAGs zijn koudbloedig. Dat was direct het belangrijkste argument voor de stelling dat ook dinosaurussen koudbloedig waren.

Hier zijn twee LAGs te zien. Het bot behoort toe aan een edelhert. Foto: Meike Köhler / ICP.

Nieuwe studie
In een nieuwe studie bestudeerden de onderzoekers de groei van warmbloedige dieren. Ze waren er niet op uit om het fundament onder de koudbloedige dinosaurus weg te schoffelen. Ze wilden alleen weten hoe de omgeving de groei van diverse dieren beïnvloedde. Om dat te achterhalen, bestudeerden ze de botten van verschillende dieren. Tot hun grote verbazing troffen ze ook bij warmbloedige dieren LAGs aan. De onderzoekers moeten dan ook concluderen dat LAGs niet wijzen op koudbloedigheid, maar in plaats daarvan laten zien hoe de stofwisseling van een dier in reactie op veranderingen in de omgeving verandert. En dat geldt zowel voor koudbloedige als warmbloedige dieren, zo schrijven de onderzoekers in het blad Nature.

Voedsel
De onderzoekers zochten ook uit om wat voor veranderingen in de omgeving het ging. Ze ontdekten zo dat veel regenval en een beperkte hoeveelheid voedsel de grootste invloed had op de stofwisseling. Groter nog dan de temperatuur. Wanneer er weinig voedsel voorhanden is, dan past het lichaam de behoefte van het dier daaraan aan. De stofwisseling vertraagt, waardoor dieren minder voedsel nodig hebben. Gevolg is wel dat de groei ook iets langzamer plaatsvindt.

Goede vraag
Kunnen we dinosaurussen klonen? Lees er hier alles over!

Verrassend
“Het lijkt verrassend dat er tot op heden nog geen systematisch onderzoek is gedaan om te bewijzen of ontkrachtigen dat alleen koudbloedigen tijdens hun groei deze kenmerken (LAGs) in hun botten ontwikkelen,” bekent onderzoeker Meike Köhler. Ze wijst erop dat eerdere studies de theorie al in twijfel trokken en dat nu voor het eerst bewezen is dat die twijfel terecht is.

Het onderzoek is niet alleen interessant voor paleontologen en anderen die zich in de geschiedenis van het leven op aarde vastbijten. Ook voor mensen die zich met het huidige leven op aarde bezighouden, is het enorm nuttig. Nu blijkt dat ook warmbloedigen LAGs hebben en dat die LAGs iets vertellen over de reactie op veranderingen in de omgeving, hebben onderzoekers een manier gevonden om vast te stellen of die veranderingen een populatie bedreigen.

Fout(je) gevonden? Meld het ons!
Bronmateriaal:
" According to a study published in Nature dinosaurs were warm-blooded reptiles" - ICP.cat
De foto bovenaan dit artikel is gemaakt door Nobu Tamura (via Wikimedia Commons).
  • Panta Rhei

    Ach ja, wetenschap………voortschrijdend inzicht, maar de oude ideeën blijven nog lang na resoneren in de maatschappij.. Te lang! Neem Darwin……….

    • GvG

      Hoezo? Is het darwinisme hier het voortschrijdend inzicht of het oude idee dat blijft naresoneren?

      • Panta Rhei

        De Darwinistische THEORIE is het oude idee dat in zijn geheel blijft naresoneren in de maatschappij….

        • GvG

          In tegenstelling tot? Religie?

          Het darwinisme wordt, dankzij eerder genoemd voortschrijdend inzicht, constant bijgesteld. Het blijft dus absoluut niet in zijn geheel naresoneren… Darwin had geen idee van DNA, genetica en ga zo maar door…

          Het darwinsme, of betergezegd de evolutietheorie, is natuurlijk geen oud idee, maar een nieuw inzicht dat tegen een oud idee ingaat. Tenzij u een nieuwere theorie kent waarvan ik nog niet gehoord heb.

          Waarom benadrukt u het woord THEORIE? Zwaartekracht is ook een theorie.

          • Niemand


            Het darwinisme wordt, dankzij eerder genoemd voortschrijdend inzicht, constant bijgesteld. Het blijft dus absoluut niet in zijn geheel naresoneren… ”

            Als je de Universiteit op gaat misschien wel, alles wat lager is niet, want daar lopen ze 50 en meer jaren achter.

            “Darwin had geen idee van DNA, genetica en ga zo maar door…”

            Helemaal mee eens, maar daar beginnen de problemen dus al, want genetisch komt er uit een muis geen olifant.

            “THEORIE? Zwaartekracht is ook een theorie.”

            Een theorie heeft bewezen elementen en onbewezen elementen, deze zwaartekracht Theorie is voor een stuk juist, we zetten ten slotte een mens op de maan, maar er zijn ook te veel onjuistheden en problemen, dus is een het nog steeds een theorie en geen Feit.
            Met de evolutie theorie is dit net het zelfde, er zijn elementen bewezen, andere zijn weer niet en zelfs tegen bewezen, dus is het ook nog steeds een Theorie en geen Feit.

          • GvG

            Klopt, uit een muis komt geen olifant, maar dat zal geen enkele darwinist beweren. Als je enigzins onderlegd bent in de evolutionaire processen weet je dat dat niet relevant is, zo werkt de evolutie niet.

            Het blijft een theorie en geen feit. Klopt, net als de zwaartekracht. Toch springen we niet van het dak.

            Wat is wel een feit? Wat is bewezen? Als je lang genoeg zoekt zal je altijd tegenstanders en tegenargumenten vinden.

            Er zijn duizenden, zo niet miljoenen mensen die de holocaust ontkennen, omdat het niet strookt met de dingen die ze wel geloven. Ze kunnen hun standpunten zelfs goed onderbouwen. Is de holocaust bewezen? Volgens sommigen niet. Is het een theorie of een feit? Volgens mij wel.

            Natuurlijk zijn er nog dingen onduidelijk in de evolutietheorie. Het probleem is natuurlijk dat alle andere theorieën nog meer vragen oproepen.

          • Niemand


            Wat is wel een feit? Wat is bewezen? Als je lang genoeg zoekt zal je altijd tegenstanders en tegenargumenten vinden.”

            Dat is altijd zo geweest en zal altijd zo zijn, daarom is er ook zelden tot nooit een consensus, eens er een consensus zou zijn, dan houd die wetenschappelijke tak ook op natuurlijk.

            Wat die Holocaust betreft, er zijn mensen-instellingen die het zaakje gaan maximaliseren, anderen gaan het weer minimaliseren…ze zetten het gebeuren naar hun hand zoals het hen uitkomt en dat is een gevaarlijk precedent.

            Dit zelfde zien we terug wat evolutie theorie betreft, de aanhang van die theorie zetten de bewijzen of tegen bewijzen naar hun hand.
            Intelligent design doet het zelfde, panspermie, Goddelijke invloeden etc..

            Zelf heb ik te maken gehad met de bijbel versie en de wetenschappelijke evolutie theorie, ondertussen moet ik eerlijk zijn en blijven, dat beide te veel fouten en aannames bevatten, om nog maar enigszins te zeggen het is zo en niet anders.
            Laat staan dat het onderricht word als zijnde een feit in de plaats een theorie.
            Zelf opteer ik ondertussen voor een combinatie, evolutie-revolutie en panspermie en dan word het plaatje persoonlijk althans completer, maar nog steeds is het niet compleet, nog steeds zijn er te veel vragen zonder antwoorden.

            Alleen hoop ik wel dat alle partijen eens gaan ophouden om anders gelovigen te stigmatiseren, of hun geloof bewezen al dan niet te gaan opdringen, want als iets word opgedrongen loopt het ook niet goed af.
            Wat is het verschil tussen een wetenschappelijk geloof en een religies geloof……een religies geloof staat op een bepaald moment stil, een wetenschappelijk geloof kan daarom ook nooit stil staan, het evolueert mee met de mens.

          • GvG

            In de grote lijnen ben ik het met u eens. De lange tekst hierboven bewaar ik voor later, dan lees ik het op de pc ipv op mijn mobiel.

            Mag ik u vragen waar en wanneer u onderwijs heeft gehad op het gebied van evolutie? U begint steeds over hoe dingen onderricht worden en hoe dat al 50 jaar op dezelfde manier gebeurd. Ik ben zelf biologiedocent en ben het daar niet mee eens.

          • Niemand

            Mijn hoofd vak is land en tuinbouw geweest, heb wel nog een paar andere getuigschriften en diploma’s, maar land en tuinbouw was mijn hoofd vak-ken.
            Zelf ben ik ondertussen 21 jaar van de schoolbanken af en heb voornamelijk katholieke school gelopen, met de broeders.
            Evolutie theorie net als de bijbel heb ik mee gekregen in het lager onderwijs, daarna niets meer, zelfs niet later in de lessen biologie.

            Dus dat is dan al snel 25-30 jaar geleden en ondanks dat er ondertussen het ene en het andere is veranderd, zie ik dat het merendeel vandaag nog steeds zo word onderricht in de lagere scholen als 25-30 jaren geleden. (ik heb zelf geen kinderen maar mijn zussen wel, vandaar)
            Het word bij manier van spreken aan de strot in ingeduwd dat het zo is en niet anders.
            En dat is dus verkeerd, men kan echt geen denkwijze-theorie gaan onderrichten als een feit, of er nu bewijzen voor bestaan of niet.
            Daarom dat ik ook wel hoop en het zo begrepen heb, dat het op de Universiteit het er anders aan toe gaat…maar goed.

            Daarom dat het goed is dat er zo iets als internet bestaat, ik probeer me zo goed en zo kwaad als het kan up-to-date te houden.
            Maar hoeveel anderen die ook al jaren van de schoolbanken af zijn doen dit….de meeste lopen dus als het ware achter de feiten aan en de main stream media maakt zich daar evenzeer schuldig aan.

          • Danny Haelewaters

            Het is een gevaarlijk precedent voor een wetenschapper (bijvoorbeeld @8018ba6e7055b416b783635879ceffae:disqus) om mee te gaan in redeneringen als deze. Theologen zouden niets liever willen dat hun Bijbelverhaal (het creationisme) als wetenschap wordt gezien, maar het is geen wetenschap. Geloof kan nooit gelijkgesteld worden aan wetenschap.

            Ik was tijdens mijn opleiding tot bioloog betrokken bij een – gespeeld – debat tussen creationisten en evolutionisten, ik stond aan de kant van het creationisme (het ging in deze cursus om debattechnieken). Met wat voorstudie kon ik een heleboel elementen van de evolutietheorie eenvoudig omstoten. Dat is ook waar theologen – zoals ik dus ook deed – zich op richten en zich in specialiseren: het zoeken naar zwakke(re) punten in de evolutietheorie en deze ontkrachten. Bij elke kleine overwinning komen ze dan weer op de proppen met God als enige verklaring. Maar wat ze zelf misschien niet beseffen is dat ze de wetenschap vooruithelpen met het actief helpen zoeken naar zwakke elementen. Hierdoor komen evolutiebiologen gelukkig stap voor stap steeds dichter bij de waarheid terecht.

          • Ww

            Hij zegt THEORIE omdat hij denkt dat het een synoniem is voor “onbewezen” en omdat deze THEORIE in strijd is met waarschijnlijk zijn theologische gedachtegang.

  • Niemand

    Zelf spreek ik liever over
    Evolutie-revolutie, Evolutie gebeurd gewoon, de cel-cellen doen
    waarvoor ze zijn geprogrammeerd.

    Zoals een zaadje dat uitgroeit tot een
    volwassen plant, sterft en weer zaadjes achterlaat…dat is evolutie.

    Revolutie is weer wat anders, dat zijn
    veranderingen-mutaties die optreden, deze veranderingen kunnen een
    interne of externe oorzaak hebben en intern of extern te zien zijn,
    positief of negatief zijn.

    Een interne oorzaak is bv een mutatie
    of probleem met de cellen waarvan je uiterlijk niets van merkt of net
    wel.

    Een mutatie treed trouwens meestal op
    met 1 enkel individu en deze kan positief of negatief zijn.

    Een externe mutatie gebeurd door
    externe invloeden-veranderingen zoals het klimaat, de atmosferische
    samenstelling, zwaartekracht, straling, biotoop etc…en deze kan
    weer positief of negatief zijn.

    Een mutatie kan extern te zien zijn in
    de vorm van veranderingen aan de ledematen bv, dit kan zowel positief
    zijn als negatief, negatief zal nooit voor nakomelingen zorgen of
    sterven uiteindelijk uit, positief haalt het meestal wel.

    Mutaties leiden trouwens altijd naar
    kruisbroed-hybriden, maakt niet uit of je in dezelfde soort zit, want
    het originele is door die mutatie niet meer origineel en dat niet
    originele gen of genen worden dan weer door gegeven.

    Daarom heb je dus ook dragers van
    gemuteerde genen, deze laten het niet zien maar kunnen het voor 50%
    wel door geven, de andere laten het dan wel weer zien en geven het
    voor 100% door.

    Wat ik wel nog steeds freaky vind, is
    dat alles en iedereen nagenoeg het zelfde DNA heeft, maar dit scheelt
    hem wel miljoenen zo niet miljarden cellen, die geheel of
    gedeeltelijk anders zijn.

    Vergeet ook RNA niet waarvan men
    voorheen dacht dat het junk DNA was, nu blijkt het zelfs heel
    belangrijk te zijn.

    En zoals eerder gesteld, tot dus ver
    heb ik nog geen muis naar een olifant weten
    muteren-evolueren-revolteren, dus is er als u het mij vraagt meer aan
    de hand.

    Ik volg persoonlijk voor een stuk die
    evolutie-revolutie theorie, maar om te stellen dat het zo is zoals
    het word onderricht, neen dank u want met mutaties en Darwin alleen
    komt men er niet.

    Het probleem is nog steeds dat er van
    het ene op het andere moment, andere dieren rondlopen die geheel
    anders er uit zien.

    Zelfs vandaag de dag vinden ze nieuwe
    dieren en planten, waar komen die allemaal ineens vandaan??

    Komaan, sommige soorten hebben
    miljoenen jaren rond gelopen zonder te veranderen, dit kan dus niet.

    Het andere probleem is dan weer het
    decay of verval probleem dat niet constant is, dit moet velen toch
    wel in verlegenheid gebracht hebben, want hiermee valt de zekerheid
    wat leeftijden betreft ook geheel weg.

    Fossielen ontstaan zo gemakkelijk ook
    al niet, diegene dat ze vinden, bevinden zich vaak op een hoop bij
    elkaar en waren ooit teerputten of moerassen.

    Er is ook al weet dat verschillende
    skeletten verkeerd in elkaar zijn gezet, soorten worden gemixt, van
    het ene moment op het andere verliezen ze theoretisch bijna de helft
    van hun massa, eerst koudbloedig nu warmbloedig etc…

    Om het nog niet te hebben dat zonder de
    Hongaarse botanicus Mhendel, het Darwinisme nergens stond…Daarom
    alleen al is het verkeerd om het over Darwinisme te hebben.

    Darwin had het over 1 boom, terwijl de
    bewijzen op meerdere bomen wijzen, om zoals eerder al aangekaart het
    niet over kruisbroed-hybriden te hebben.

    Ik noem al die nieuwe kennis bewezen al
    dan niet, wetenschappelijke vooruitgang, maar dit veranderd niets aan
    het gene wat word onderricht, want dat is al 50 jaar het zelfde en
    dus achterhaalt.

    Maar het is wel mooi om te weten, dat
    onze Aarde echt perfect is om leven te huisvesten, want ondanks dat
    het leven meerdere keren gedeeltelijk of geheel van de kaart is
    geveegd, komt het steeds terug.

    Ook die diversiteit is echt uniek, dit
    is nog zo’n mooi voorbeeld dat we het niet over 1 maar meerdere bomen
    des levens hebben.

    We weten trouwens ondertussen ook al
    dat leven onder verschillende omstandigheden kan getijen, dus zal het
    ook wel ontstaat onder verschillende omstandigheden, dit is hier
    allemaal aanwezig.

    Prachtige en wonderlijke planeet hebben
    we toch, jammerlijk genoeg beseffen velen dit nog steeds niet.

    En neen ik ben niet voor de groenen,
    die zijn veel te extreem, te veel met zich zelf en de verkeerde
    dingen bezig om zich nog naar enigszins groen te kunnen noemen.

    Maar ik hou van de natuur met al haar
    pracht en praal, maar dat ik tezelfdertijd ook systematisch zie
    verdwijnen.

    Oeps, sorry voor de lange tekst maar
    het moest er uit.

  • Gert1904

    Ai, ai, diversen hier kennen het verschil niet tussen een hypothese en een theorie.

    Zowel de relativiteitstheorie als de evolutietheorie worden door allerlei waarnemingen totnutoe voortdurend gestaafd. Daarmee zijn zij nog steeds geen -feit-. Als er nieuwe metingen of waarnemingen komen kan het zijn dat de theorie wordt aangepast of overboord gezet.