Steeds meer Nederlanders krijgen de diagnose kanker. In 2016 ging het om ruim 180.400 nieuwe kankerpatiënten. Maar er is ook goed nieuws: er lijkt sprake te zijn van een daling als het gaat om nieuwe longkankerpatiënten.

Het Integraal Kankercentrum Nederland publiceerde vanochtend de voorlopige cijfers over 2016. Daaruit blijkt dat ruim 108.402 Nederlanders de diagnose kanker kregen. Dit aantal neemt al decennia toe. Zo kregen in 1990 57.140 mensen de diagnose kanker. De afgelopen jaren kwam dit aantal boven de 100.000 uit: 104.636 in 2014, 105.844 in 2015 en nu dus 108.402 nieuwe kankerpatiënten in 2016.

Longkanker
Uit de voorlopige cijfers blijkt dat er minder longkankerpatiënten bij zijn gekomen dan in 2015. Dit aantal nam af van bijna 12.600 naar bijna 12.200. Hoewel het aantal mannelijke longkankerpatiënten al sinds 1990 licht afneemt, komen er wel steeds meer vrouwelijke patiënten bij.

De grote vraag is of deze lijn naar onderen doorzet. Het is nog te vroeg om te concluderen dat het aantal nieuwe longkankerpatiënten afneemt. “De cijfers zijn voorlopig, dus getallen kunnen later nog worden bijgewerkt”, vertelt persvoorlichter Ellen van Rooij van het IKNL aan Scientias.nl. “Bijvoorbeeld omdat uit een eerste diagnose iets anders komt dan uit een latere diagnose. Het kan dat na een paar maanden toch sprake is van een stijging.”

Maar zelfs als de daling blijft staan voor 2016, betekent dit niet dat dit ook voor de komende jaren geldt. “Bepaalde tumorsoorten schommelen nu eenmaal”, vervolgt Van Rooij. “Pas na meerdere jaren kunnen er conclusies verbonden worden aan bepaalde cijfers.”

Longkanker is een gevreesde kanker, omdat veel mensen hieraan overlijden. Van de 58.424 mensen die in de periode 2008-2012 werden gediagnosticeerd met longkanker leefde na vijf jaar nog 17%. Overigens neemt dit percentage wel toe. In de jaren negentig haalde nog slechts 12% van de longkankerpatiënten de vijf jaar-grens.

Huidkanker
Lijnrecht tegenover longkanker staat huidkanker. Steeds meer Nederlanders krijgen huidkanker. In 2016 kregen 15.836 deze diagnose, tegenover 14.738 nieuwe huidkankerpatiënten in 2015. Huidkanker is daarmee de meest voorkomende kankersoort in Nederland. In vergelijking: in 1990 kregen ‘slechts’ 3.882 mensen huidkanker.

Overigens ligt het daadwerkelijke aantal nieuwe huidkankerpatiënten veel hoger. De meest voorkomende vorm van huidkanker is basaalcelcarcinoom: een tumor die langzaam groeit, vrijwel nooit uitzaait en waaraan weinig mensen overlijden. Jaarlijks komen er circa 40.000 nieuwe basaalcelcarcinoompatiënten bij, maar die worden niet meegenomen in het totaal aantal patiënten met huidkanker.

Andere vaak voorkomende vormen van huidkanker zijn plaveiselcelcarcinoom en melanoom. “Melanoom is van deze vormen potentieel de meest dodelijke, maar het grootste deel van de toename zit ‘gelukkig’ in de groep met een vroeg stadium melanoom,” meldt het Integraal Kankercentrum Nederland. De overlevingskansen zijn dan uitstekend. Bijna alle nieuwe patiënten leven na vijf jaar nog steeds.

Het aantal patiënten met plaveiselcelcarcinomen lijkt te stabiliseren, maar dit heeft wel een enorme impact op de zorgconsumptie en op de patiënt. Driekwart van de patiënten is namelijk ouder dan zeventig jaar. Daarnaast gaat het in ruim tweederde van de gevallen om een tumor in het zogenoemde hoofd-halsgebied, waar een behandeling ook cosmetische gevolgen heeft.

Online inzien
Iedereen kan de cijfers over kanker online inzien. Dit kan op de site Cijfers over kanker. Per groep kan gekeken worden hoeveel nieuwe patiënten er bij zijn gekomen, wat de sterftekans is en hoeveel kans iemand heeft om deze kanker te krijgen. Zo is de kans dat een man tussen de leeftijd van 0 tot 50 jaar kanker krijgt 3,29% (vrouw: 5,67%), terwijl de kans op kanker tussen 50 en 75 jaar 38,26% is (vrouw: 29,38%). Interessante data om meer te weten te komen over de gevreesde ziekte.