Want de maan beweegt langzaam van ons vandaan en lijkt vanaf de aarde gezien dus kleiner te worden.

Deze maand is het zover. Op 21 augustus dient zich een complete zonsverduistering aan. De zonsverduistering is – bij helder weer natuurlijk – met name goed te zien vanuit Noord-Amerika. In Nederland moeten we het met een gedeeltelijke eclips doen (waarvan alleen het begin zichtbaar zal zijn).

Steeds zeldzamer
Zo’n zonsverduistering – ook een gedeeltelijke – blijft toch altijd prachtig om te zien. Maar wist je dat de complete zonsverduisteringen in de toekomst steeds zeldzamer zullen worden? En ze uiteindelijk zelfs compleet zullen verdwijnen?

De maan is natuurlijk vele malen kleiner dan de zon. Maar de zon staat veel verder weg dan de maan. Hierdoor lijkt de zon kleiner en is de maan in staat om deze volledig te bedekken.

Het ontstaan van een zonsverduistering
Een zonsverduistering ontstaat doordat de maan tussen de zon en de aarde langsbeweegt en het licht van de zon tegenhoudt. Het vereist dat de aarde, maan en zon op een perfecte lijn met elkaar staan en de omvang van de maan vergelijkbaar lijkt te zijn met die van de zon (zie kader).

De maan wil weg
In de verre toekomst worden complete zonsverduisteringen steeds zeldzamer, omdat de afstand tussen de maan en de aarde groter wordt en de maan vanaf de aarde gezien dus steeds kleiner wordt. Die kleinere maan zal geleidelijk aan steeds minder goed in staat zijn om de zon volledig te bedekken. En uiteindelijk zullen complete zonsverduisteringen zelfs niet langer vanaf de aarde te zien zijn.

Op dit moment beweegt de maan gemiddeld zo’n 4 centimeter per jaar van ons vandaan. Een rekensommetje leert dat deze over zo’n 600 miljoen jaar niet meer in staat is om een complete zonsverduistering te verzorgen. In aanloop naar dat moment zullen complete zonsverduisteringen – die nu gemiddeld elke 18 maanden ergens op aarde te bewonderen zijn – al in frequentie afnemen. Misschien een goede reden om over een paar weken toch het vliegtuig te nemen en die complete zonsverduistering met eigen ogen te aanschouwen? Je achter-, achter-, achter-, achter-, achter-, achter-, achter-, achter-, achter- (en dat gaat zo nog even door) kleinkinderen zullen jaloers zijn!