De roofzuchtige dino die het neefje van de befaamde T.rex blijkt te zijn, heeft de afschrikwekkende bijnaam ‘reaper of death’ gekregen.

Paleontologen hebben de fossiele overblijfselen geanalyseerd van een nieuwe tyrannosaurus aangetroffen in de provincie Alberta in Canada. Een bijzondere vondst. “Dit is het oudste exemplaar van een grote tyrannosaurus ooit ontdekt in Canada,” zegt onderzoeker Darla Zelenitsky. De nieuwe dinosaurus is Thanatotheristes degrootorum genoemd en heeft de afschrikwekkende bijnaam ‘reaper of death’ gekregen.

Fossiele resten
De fossiele resten van de dino werden in 2010 gevonden door John en Sandra de Groot, naar wie de nieuwe soort is vernoemd. Delen van de schedel en fragmenten van de boven- en onderkaakbeenderen waren van een klif getuimeld en waren zo aan de oever van de rivier de Bow terechtgekomen. Bijna tien jaar lang lagen de resten te verstoffen in een la, totdat onderzoeker Jared Voris afgelopen lente de botten aan een inspectie besloot te onderwerpen.


Oudste tyrannosaurus
Een goed besluit, want de fossiele resten blijken erg bijzonder. Het onderzoek wijst uit dat de resten toebehoren aan een nieuwe tyrannosauriër die zo’n 79 miljoen jaar geleden over de aarde liep. Hiermee is het de oudste tyrannosaurus die bekend is in Noord-Amerika en is het tevens de eerste nieuwe tyrannosaurus die in de afgelopen vijftig jaar in Canada is ontdekt. “Dankzij deze vondst weten we nu dat tyrannosaurussen al vóór 77 miljoen jaar geleden in Alberta rondstruinden,” zegt onderzoeker François Therrien.

Reconstructie van de Thanatotheristes degrootorum. Afbeelding: University of Calgary

Kenmerken
De onderzoekers stuitten tijdens het onderzoek op een aantal opvallende uiterlijke kenmerken. Allereerst blijkt de dino zo’n acht meter lang te zijn geweest. Waarschijnlijk had hij het voornamelijk voorzien op een aantal plantenetende dinosaurussen, zoals bijvoorbeeld de gehoornde Xenoceratops. Maar dat was nog niet het meest bijzondere. “We vonden kenmerken van de schedel die nog niet eerder in andere tyrannosauriërs waren gezien,” vertelt Voris. “Het fossiel heeft verschillende fysieke kenmerken, waaronder ribbels langs de bovenkaak.”

Verwant
Uit de analyse blijkt dat de Thanatotheristes nauw verwant is aan twee andere bekende tyrannosauriërs, namelijk de Daspletosaurus torosus en de Daspletosaurus horneri. Alle drie de soorten vallen onder het geslacht Daspletosaurus. Opvallend aan deze groep is dat ze beschikten over langere snuiten en meer tanden in de bovenkaak herbergden dan tyrannosauriërs die in het zuiden van de Verenigde Staten leefden. “Die hadden kortere, meer Bulldog-achtige gezichten,” zegt Voris.


Kaakbeenderen van de Thanatotheristes. Afbeelding: Jared Voris

Volgens de onderzoeker is de nieuwe vondst heel belangrijk om meer inzicht te krijgen in het late Krijt, toen tyrannosauriërs over de aarde zwierven. “Het geeft ons een beter begrip over de evolutie van tyrannosaurussen en hoe deze dieren met hun ecosysteem omgingen,” zegt Voris. Het onderzoek benadrukt dat tyrannosaurussen niet één algemeen lichaamstype hadden. Verschillende groepen en soorten beschikten over een verscheidenheid aan schedelvormen, lichaamsgroottes en andere fysieke kenmerken. Hieruit blijkt dat de dieren zich aanpasten aan hun omgeving. “De volgende stap is om te vergelijken hoe tyrannosauriërs afkomstig uit verschillende geologische regio’s van elkaar verschilden,” aldus Voris.

Hoewel ook deze nieuw ontdekte dino een afschrikwekkend exemplaar moet zijn geweest, staat vooral zijn neefje de T.rex bekend als een moordzuchtige dinosaurus die bij menig persoon tot de verbeelding spreekt. Onderzoekers proberen steeds meer geheimen van deze iconische dino te onthullen. Ondertussen weten we bijvoorbeeld al dat de T.rex een heuse airco in zijn kop had, die de dino hielp om op warme dagen af te koelen. Ook weten we nu hoe het kan dat de T.rex zijn prooi kon verslinden zonder zijn eigen botten te breken en wat precies de functie is van zijn opvallende korte armpjes.