planetoide

Voor het eerst hebben onderzoekers bewijs gevonden dat het inwendige van planetoïden heel gevarieerd is. En dat is belangrijke informatie die ons meer kan vertellen over het ontstaan van een planetoïde, maar ook over wat er gebeurt als deze in botsing komt met een ander hemellichaam.

De onderzoekers bestudeerden de pindavormige planetoïde Itokawa. Ze maten onder meer de snelheid waarmee de planetoïde ronddraait en keken hoe die snelheid door de tijd heen veranderde.

YORP
De rotatiesnelheid van een planetoïde wordt beïnvloed door zonlicht. Men noemt dat ook wel het YORP-effect (YORP staat voor Yarkovsky-O’Keefe-Radzievskii-Paddack). Dit effect ontstaat wanneer het oppervlak van een planetoïde geabsorbeerd zonlicht als warmte uitstraalt. Als de vorm van een planetoïde heel onregelmatig is, is die warmte-uitstraling niet gelijkmatig. Dat resulteert in een kleine, maar onafgebroken torsiekracht, waardoor de snelheid waarmee een planetoïde draait, verandert.

Itokawa. Foto: JAXA.

Itokawa. Foto: JAXA.

Sneller
Uit metingen blijkt dat planetoïde Itokawa sneller gaat draaien door toedoen van het YORP-effect. De rotatie versnelt zo 0,045 seconde per jaar. Dat lijkt weinig, maar wijkt sterk af van de verwachtingen van wetenschappers. En die afwijking is alleen te verklaren als we ervan uitgaan dat de twee helften van de pindavormige planetoïde een eigen dichtheid hebben. “Dit is voor het eerst dat we een kijkje in het inwendige van een planetoïde hebben kunnen nemen,” vertelt onderzoeker Stephen Lowry. “We zien dat Itokawa een zeer gevarieerd inwendige heeft – een belangrijke stap vooruit in onze kennis van de rotsachtige leden van het zonnestelsel. De constatering dat planetoïden geen homogeen inwendige hebben, heeft verstrekkende gevolgen, vooral voor de modellen die de vorming van dubbelplanetoïden beschrijven. Ook kan zij van belang zijn voor het onderzoek dat het gevaar van inslagen van planetoïden op aarde moet verminderen of voor het plannen van toekomstige reizen naar deze rotsachtige objecten.”

Hoe Itokawa aan dat gevarieerde binnenste komt, is onduidelijk. Het is niet ondenkbaar dat hij bestaat uit twee componenten van een dubbelplanetoïde die na een botsing één zijn geworden.