De boomsoort is al minstens 2,5 miljoen jaar oud, maar blijkt zich niet staande te kunnen houden in de huidige opwarming.

In het zuiden van de staat Californië in de Verenigde Staten bevindt zich het Joshua Tree National Park. In dit park groeien – zoals de naam al doet vermoeden – ‘Joshua Trees’ (Yucca brevifolia). Deze boomsoort bestaat al sinds het Pleistoceen en individuele bomen kunnen wel 300 jaar oud worden. De vraag is echter hoe lang we deze bijzonder ogende boom nog kunnen bewonderen. Want de boom lijkt niet te zijn opgewassen tegen de huidige opwarming van de aarde.

Onderzoek
Om erachter te komen hoe het deze boomsoort in de komende eeuw zal vergaan, riepen onderzoekers de hulp in van vrijwilligers. Uiteindelijk wist het team gegevens te verzamelen van meer dan 4.000 Joshua-bomen uit het Joshua Tree National Park. De onderzoekers ontdekten dat de boomsoort is gemigreerd naar hogere delen in het park waar het koeler is en waar meer vocht in de grond zit. In warmere, drogere gebieden zijn er bovendien minder jonge boompjes te vinden. En degene die er wel zijn, overleven het vaak niet.


Jonge Joshua-bomen zoals deze zijn mogelijk niet opgewassen tegen klimaatverandering. Afbeelding: Lynn Sweet / UCR

Droogte
Eén van de redenen waarom sommige Joshua-bomen zo oud kunnen worden, is omdat ze in staat zijn grote hoeveelheden water op te slaan. Dit water kunnen ze in tijden van droogte gebruiken. Jonge bomen zijn echter niet in staat om hun reserves te houden. Dit heeft vooral te maken met grote droogte die in Californië heerst. De meest recente droogte duurde maar liefst 376 weken en liet de grond op sommige plaatsen kurkdroog achter. En zonder voldoende water kunnen jonge bomen niet overleven. Naarmate het klimaat verandert zullen er waarschijnlijk vaker lange periodes van droogte voorkomen. En dat heeft mogelijk grote gevolgen voor de Joshua-boom.

Branden
Een andere grote bedreiging voor de bomen zijn branden. Minder dan tien procent van de Joshua-bomen overleeft bosbranden. En deze zijn de laatste jaren verergerd door smog van auto- en industriële uitlaatgassen. “Branden vormen net zo goed een bedreiging voor de bomen als klimaatverandering,” stelt onderzoeksleider Lynn Sweet. Door de smog komt er stikstof op de grond terecht dat vervolgens niet-inheemse grassen voedt. Deze grassen zijn erg gevoelig voor een vonkje en kunnen zo het gebied razendsnel in lichterlaaie zetten. Een manier om bosbranden een halt toe te roepen is om deze grassen zo veel mogelijk weg te halen. Iets waar parkwachters op dit moment al behoorlijk druk mee zijn.

Uitkomst
De onderzoekers gebruikten de opgedane kennis om te bepalen of de Joshua-boom in het toekomstige klimaat een kans heeft om te overleven. De bevindingen zijn gepubliceerd in het vakblad Ecosphere. In het beste geval zou 19 procent van de bomen in het park zich staande houden na 2070, mits er grote inspanningen worden verricht om de hoeveelheid broeikasgassen in de atmosfeer terug te dringen. In het ergste geval – wanneer er geen enkele moeite wordt gedaan om onze CO2-uitstoot terug te dringen – zou slechts 0,02 procent van het park behouden blijven.

Het is op dit moment dus nog de vraag of tegen het einde van deze eeuw de favoriete boom van Bono – de leadzanger van U2 – nog bestaat. De band vernoemde zelfs één van hun albums naar deze boom. “Het lot van deze ongewone, verbazingwekkende bomen ligt in onze handen,” zegt Sweet. “Hun aantal zal afnemen, maar de hoeveelheid hangt van ons af.”