Het graf in Bari behoort misschien toch toe aan de goedheiligman.

Al enige tijd is er verwarring over de échte rustplaats van de bisschop Nicolaas, of, zoals veel kinderen hem in Nederland kennen: Sinterklaas. Na zijn dood zou hij namelijk begraven zijn in het Turkse Myra, maar na een roerige periode verplaatst zijn naar het Italiaanse Bari. Totdat twee maanden terug de Turkse krant Hürriyet vertolkte dat archeologen op het echte graf van Sint Nicolaas waren gestuit. En dat bleek niet in Bari te zijn, maar toch weer bovenop de ruïnes van Myra. Is Sint Nicolaas dan nooit in Bari begraven geweest? Nieuw onderzoek suggereert nu heel voorzichtig weer van wel.

Botfragment
Enige tijd nadat Sint Nicolaas in Myra stierf, zou het grootste deel van zijn stoffelijke resten naar Bari zijn vervoerd en daar zijn begraven. De resten die niet naar Bari getransporteerd werden, verspreidden zich over de wereld. En zo kan het dat in de privécollectie van de Amerikaanse kerkvader Dennis O’Neill een botfragment zit waarvan beweerd wordt dat het van de bekende heilige is. Onderzoekers hebben zich nu over dat botfragment gebogen en dat levert opvallende conclusies op.

Micromonsters
Met behulp van micromonsters werd het botfragment onderzocht. Hieruit bleek dat het overblijfsel terug te traceren is naar de vierde eeuw – de tijdsperiode waarin Sint Nicolaas volgens sommige historici inderdaad overleed (rond 343 na Christus). “Veel relikwieën die we bestuderen blijken uit een iets latere periode te stammen dan eerst werd gedacht. Maar dit botfragment suggereert daarentegen dat we mogelijk echt naar de overblijfselen van Sint Nicolaas zelf kijken,” zegt onderzoeker Tom Higham.

Het onderzochte bot van Sint Nicolaas. Afbeelding: T. Higham & G. Kazan

Bekken
De onderzoekers kunnen verder bevestigen dat het botfragment een deel van een menselijk bekken is. En dat is interessant. Het gaat hier namelijk om de linker pubis, ofwel het onderste deel van de bekken. En precies dit deel ontbreekt in de bottencollectie die in Bari te vinden is. In de collectie is wel het bovenste gedeelte van de bekken aanwezig. Zouden deze twee samen dan onderdeel kunnen zijn van het bekken van Sint Nicolaas?

De onderzoekers willen voordat ze verdere conclusies trekken, eerst terugkeren naar Italië om daar de aanwezige botten nog eens goed te bestuderen. Tijdens hun tocht willen ze ook een tussenstop maken in Venetië, waar maar liefst 500 botfragmenten opgeslagen liggen. Uit eerder anatomisch onderzoek blijkt dat deze botten een aanvulling zijn op de Bari-collectie en dus van dezelfde persoon zijn. Als hier ook de linker pubis niet tussen ligt, zou het zomaar kunnen dat al deze botten van Sint Nicolaas zijn en dat zijn laatste rustplaats toch in Bari is geweest. Overigens zullen we over dat laatste waarschijnlijk nooit duidelijkheid krijgen: de onderzoekers kunnen wel achterhalen of de botten bij elkaar horen, maar het is niet mogelijk om met zekerheid te stellen of ze van Sint Nicolaas zijn.