Onze hersenen blijken na eerst antidepressiva verwerkt te hebben daarna net zo sterk te reageren op een placebo dat daarop lijkt.

Mensen met depressieve klachten stoppen als het beter gaat soms met antidepressiva. Maar later kunnen de klachten weer terugkomen en wordt weer met de behandeling begonnen. Nieuw onderzoek suggereert dat het in zo’n geval niet altijd nodig is om echte antidepressiva toe te dienen. Placebo’s werken namelijk vrijwel net zo goed.

Experiment
De onderzoekers bestudeerden de hersenen van 89 mensen met een depressie. De mensen kregen acht weken op rij pillen toegediend. De ene groep kreeg echte antidepressiva. De andere groep kreeg een placebo die heel sterk op het antidepressivum leek. Een deel van de proefpersonen had daarvoor ook al antidepressiva geslikt.

WIST U DAT…

…mindfulness echt werkt bij depressie?

Resultaten
Bij de mensen die het antidepressivum slikten, was een kleine afname in de activiteit van de prefrontale cortex te zien. Maar het meest opvallende is toch wel resultaat dat bij mensen die het placebo slikten, optrad. Mensen die eerder antidepressiva hadden geslikt en nu een placebo kregen, vertoonden ook een afname in de activiteit in de prefrontale cortex. Sterker nog: de onderzoekers konden geen onderscheid maken tussen dat effect en het effect dat optrad bij mensen die echt antidepressiva slikten.

Herinnering
“De reactie van het brein op de placebo-pil lijkt afhankelijk te zijn van wat er daarvoor is gebeurd,” stelt onderzoeker Aimee Hunter. Het lijkt erop dat het brein zich herinnert hoe het op antidepressiva moet reageren en wanneer het geconfronteerd wordt met een stof die op antidepressiva lijkt, wekt dat dezelfde reactie op. Hoe het precies zit, weten de onderzoekers niet. Dat hopen ze in een volgend onderzoek te achterhalen.

Vast lijkt te staan dat eerdere behandelingen dus een flinke invloed kunnen hebben op de effectiviteit van huidige behandelingen. En dat is iets om rekening mee te houden.