Vijfentwintig Londense skeletten kunnen wel eens het eerste overtuigende bewijs zijn dat Christopher Columbus het gevreesde syfilis niet mee naar Europa bracht. De skeletten vertonen allemaal tekenen van de ziekte, maar zijn veel ouder dan Columbus’ reizen. Het onderzoek kan Columbus’ naam na ruim vijfhonderd jaar weleens voorgoed zuiveren.

De skeletten werden in het oosten van Londen opgegraven. In totaal lagen hier 10.500 mensen begraven. Daarvan zijn 5.387 skeletten bestudeerd. Zo’n 25 skeletten vertonen de tekenen van syfilis. Onder de slachtoffers bevinden zich kinderen, mannen en vrouwen.

Ziekenhuis
De begraafplaats stamt uit de Middeleeuwen en hoorde bij St. Mary Spital: één van de grootste ziekenhuizen uit deze periode. St. Mary Spital was een toevluchtsoord voor armen, ouderen, daklozen en zieken. Zeven van de 25 skeletten zijn gedateerd en twee mensen blijken uit de periode tussen 1200 en 1250 te stammen. De andere vijf komen uit de periode tussen 1250 en 1400. Volgens onderzoeker Brian Connell is de vondst de nagel aan de doodskist van de theorie omtrent Columbus.

Een schedel met de tekenen van syfilis.

Nieuwe Wereld
Volgens deze theorie was er geen syfilis in Europa, totdat Columbus terugkeerde van de Nieuwe Wereld. Het feit dat de eerste syfilisuitbraak in 1495 – drie jaar nadat Columbus in Europa terugkeerde – plaatsvond, bevestigde de aanname alleen maar. De theorie werd bovendien in 2008 wetenschappelijk gestaafd door een groot genetisch onderzoek. Uit die studie bleek dat de bacterie die syfilis veroorzaakt oorspronkelijk uit Zuid-Amerika kwam. De onderzoekers zetten die studie nu in een ander daglicht: de bacteriën ontstonden wellicht in Zuid-Amerika, maar waren al in Europa voordat Columbus goed en wel vertrok.

Jongetje
Aan de skeletten is goed te zien dat de mensen aan syfilis leden. Met name het skelet van een 10-jarig jongetje vertoont de tekenen van een groot lijden. De jongen werd met de infectie geboren en de ziekte was tegen de tijd dat hij tien jaar oud was al in een ver stadium. Zijn gezicht en kaken zijn ernstig vervormd.

De vondsten gaan volgens Cornell de hele theorie omtrent Columbus op zijn kop zetten. “We zijn ervan overtuigd dat Christopher Columbus simpelweg niet de oorzaak van de opkomst en timing van de ziekte in Europa was.”