Onderzoekers constateren dat sommige coronapatiënten – die voorheen gezond waren – na de virusinfectie diabetes-achtige klachten ontwikkelen.

Nu het coronavirus SARS-CoV-2 al wat langer rondwaart, krijgen we een steeds beter beeld van de langdurige gevolgen die het virus voor de menselijke gezondheid heeft. Zo waarschuwde het Nederlandse Longfonds vorige week nog dat veel voormalige coronapatiënten ernstige klachten overhouden aan COVID-19, variërend van extreme vermoeidheid tot kortademigheid en hoofdpijn. Maar dat is lang niet de enige manier waarop het coronavirus een langdurig stempel kan drukken op onze gezondheid, zo stellen Britse onderzoekers in het blad New England Journal of Medicine. Er zijn namelijk aanwijzingen dat het virus er soms ook toe leidt dat mensen diabetes ontwikkelen.

Verband
Eerder bleek al dat mensen met diabetes een verhoogde kans hebben om na infectie door SARS-CoV-2 ernstig ziek te worden. Ook de sterftekans door SARS-CoV-2 ligt hoger voor diabetici: maar liefst 20 tot 30 procent van de bezweken coronapatiënten had diabetes. Maar dat is blijkbaar niet het enige verband dat er tussen COVID-19 en diabetes te vinden is. Want er zijn voorzichtige aanwijzingen dat COVID-19 het ontstaan van diabetes kan triggeren.


“Hoe het virus de glucosestofwisseling exact beïnvloedt, is nog onduidelijk,” vertelt onderzoeker Francesco Rubino. Mogelijk heeft het iets te maken met het eiwit ACE2, dat door het virus gebruikt wordt om menselijke cellen binnen te dringen. Eerdere studies toonden al aan dat dit eiwit niet alleen te vinden is in de longen, maar ook in organen en weefsels die een rol spelen in de glucosestofwisseling. Denk bijvoorbeeld aan de lever, nieren, de alvleesklier, de dunne darm en vetweefsel. Mogelijk verstoort het virus – doordat het ook deze weefsels binnendringt – de glucosestofwisseling.

Over diabetes
Het lichaam van diabetespatiënten slaagt er niet in om het bloedsuiker op niveau te houden. Bij patiënten met diabetes type 2 komt dat doordat ze te weinig insuline in het lichaam hebben en hun lichaam bovendien niet goed op insuline reageert. Insuline is een hormoon dat de bloedsuikerspiegel regelt. Ook bij patiënten met diabetes type 1 zijn de problemen te herleiden naar insuline: hun afweersysteem valt de cellen die insuline aanmaken, aan, waardoor ze geen of te weinig insuline genereren.

Veel vragen
Op dit moment zijn er nog veel meer vragen over de diabetes-achtige klachten die sommige coronapatiënten ontwikkelen. “We weten niet of de acute manifestatie van diabetes onder coronapatiënten de klassieke typen 1 of 2 betreft of mogelijk zelfs een heel nieuwe vorm van diabetes,” aldus Rubino. Welk percentage coronapatiënten diabetes-achtige klachten ontwikkelt, is eveneens onbekend. Ook weten de onderzoekers nog niet of de klachten na de virusinfectie geleidelijk aan weer verdwijnen of standhouden.

Register
Om antwoorden te vinden op al deze vragen, zetten Rubino en collega’s nu een wereldwijd register op waarin artsen coronapatiënten met diabetes-achtige klachten kunnen registreren. “Door dit wereldwijde register op te richten, roepen we de internationale medische gemeenschap op om snel relevante, klinische observaties te delen die ons kunnen helpen om deze vragen te beantwoorden,” aldus onderzoeker Paul Zimmet. “Het register is gericht op routinematig verzamelde klinische data en moet ons helpen om (…) te begrijpen hoe aan COVID-19 gelieerde diabetes ontstaat (…) en hoe we deze het beste kunnen behandelen,” voegt onderzoeker Stephanie Amiel toe.


Het nieuwe coronavirus SARS-CoV-2 dook eind vorig jaar in China op en verspreidde zich vlug over de wereld. Inmiddels is het virus bij bijna 8 miljoen mensen vastgesteld. Meer dan 433.000 mensen zijn al aan het virus overleden. De Verenigde Staten zijn met meer dan 115.700 doden het zwaarst getroffen. Ook Brazilië (meer dan 43.000 doden) en het Verenigd Koninkrijk (meer dan 41.000 doden) zijn zwaargetroffen. In Nederland is het virus nu bij 48.783 mensen vastgesteld. Meer dan 6000 mensen zijn aan het virus overleden. Zowel in Nederland als daarbuiten ligt het werkelijke aantal besmettingen waarschijnlijk veel hoger. Lang niet iedereen wordt namelijk op corona getest en bij een groot deel van de coronapatiënten zou de infectie geen of slechts nauwelijks symptomen geven.