We zijn – net als vorig jaar – nog maar drie minuten verwijderd van totale vernietiging, zo laat de symbolische doemdagklok zien.

Hoe staat de mensheid ervoor? Al jaren gebruiken wetenschappers een doemdagklok om dat te illustreren. Twaalf uur staat daarbij symbool voor een kernoorlog of totale vernietiging door andere oorzaken.

Drie minuten
Vorig jaar zetten de onderzoekers de doemdagklok op drie minuten voor twaalf. Het wees erop dat de mensheid hard afstevende op die totale vernietiging: in 2014 was het volgens de onderzoekers nog vijf voor twaalf. Dat de klok twee minuten vooruit werd gezet, werd onder meer ingegeven door het feit dat landen hun nucleaire wapenarsenaal aan het moderniseren waren, klimaatverandering nog lang niet onder controle was en veel landen nog altijd een buitenproportioneel nucleair wapenarsenaal hadden.

“Het is nog steeds drie minuten voor twaalf. Dat lijkt misschien goed nieuws, maar dat is het niet”

En nu?
En vandaag hebben onderzoekers de doemdagklok opnieuw goed gezet. Veel werk was dat niet: de onderzoekers hebben besloten de klok op drie minuten voor twaalf te laten staan. Dat lijkt misschien goed nieuws, maar dat is het niet, zo benadrukken de wetenschappers. Er is namelijk nog veel werk aan de winkel om te voorkomen dat we nog dichter bij twaalf uur in de buurt komen. Nucleaire wapenarsenalen moeten niet gemoderniseerd, maar afgebouwd worden. Er moet ruimte komen voor een dialoog met Noord-Korea dat recent beweerde een waterstofbom te bezitten. En het klimaatakkoord dat in Parijs werd gesloten moet zo snel mogelijk handen en voeten krijgen om klimaatverandering te beperken.

De geschiedenis
Om een goed beeld te krijgen van wat het nu betekent dat de doemdagklok op drie minuten voor twaalf staat, moeten we even in de geschiedenis van de bijzondere klok duiken. De doemdagklok wordt al sinds 1947 met enige regelmaat afgestemd op de ellende in de wereld. In 1947 stond deze op zeven voor twaalf, zes jaar later was het zelfs twee voor twaalf, nadat diverse landen met de waterstofbom hadden geƫxperimenteerd. In 1972 zag het er een stuk beter uit: het was toen twaalf minuten voor twaalf, dankzij het feit dat de VS en de Sovjet-Unie serieuze pogingen ondernamen om hun nucleaire wapenwedloop aan banden te leggen. Een record werd gevestigd in 1991, het einde van de Koude Oorlog werd gevierd met een tijd van zeventien minuten voor twaalf. Daarna ging het hard bergafwaarts. In 2010 was het zes minuten voor twaalf en in 2015 waren we nog maar drie minuten van totale vernietiging verwijderd.

En dit jaar blijft de klok dus op drie minuten voor twaalf staan. Ter vergelijking: zo laat was het ook in 1984 toen de Koude Oorlog hoogtij vierde. Enige opluchting dat de klok niet vooruit gegaan is, lijkt op zijn plaats. Maar er is zeker geen reden voor feest. Daarvoor blijft de situatie te zorgwekkend, aldus de onderzoekers.