Het kan gebeuren: we lopen een kamer binnen en weten spontaan niet meer wat we daar nu gingen doen. Dat is nu te verklaren.

Tenminste: dat beweert onderzoeker Gabriel Radvansky in een paper in het blad Quarterly Journal of Experimental Psychology. De onderzoeker organiseerde drie experimenten en toonde aan dat een deuropening ons hele geheugen van de wijs brengt.

Virtueel
De onderzoeker verzamelde een aantal studenten. De studenten werden in een virtuele omgeving geconfronteerd met twee tafels met daarop spullen. Ze moesten een object van de ene tafel verwisselen met een object op de andere tafel. Vervolgens moesten ze in een virtuele omgeving een x aantal meters in dezelfde kamer lopen. Een tweede groep studenten deed hetzelfde en legde ook hetzelfde aantal meters in die virtuele omgeving af, maar stapte daarbij door een deuropening, in een andere kamer.

WIST U DAT?

…stoppen met roken ons geheugen goed doet?

Echt
De studenten die door de deuropening stapten, bleken zich hun acties minder goed te kunnen herinneren dan de studenten die in dezelfde kamer bleven. In een tweede experiment werd de eerste proef herhaald, maar dan niet in een virtuele, maar in een echte omgeving. En weer leverde dat dezelfde resultaten op.

Omgeving
Een derde experiment moest aantonen dat deuropeningen echt de boosdoener waren. Uit eerdere studies was namelijk wel eens gebleken dat de omgeving iets met vergeetachtigheid te maken had. Volgens die onderzoeken zou opgeslagen informatie beter op te roepen zijn als zowel het opslaan als het oproepen in dezelfde omgeving zou gebeuren. Radvansky nam de proef op de som en liet proefpersonen opnieuw iets doen. Vervolgens liepen ze door tal van deuropeningen en kwamen ze uiteindelijk weer in de kamer waar ze hun actie hadden uitgevoerd, uit. Volgens de andere onderzoeken zouden de mensen zich hun acties nu beter moeten kunnen herinneren: ze zijn immers weer teruggekomen in de omgeving waarin ze de herinnering aanmaakten. Maar dat was niet het geval.

Radvansky concludeert dan ook dat deuropeningen het tijdelijke geheugenverlies kunnen veroorzaken. Dat klinkt wat kort door de bocht, maar zijn experimenten en verklaring is overtuigend. “Binnenkomen of weggaan door een deuropening dient in ons hoofd als een grens tussen gebeurtenissen,” vertelt Radvansky. “Zo scheiden we activiteiten en slaan we ze elders op.” Het oproepen van een beslissing of activiteit die in een andere kamer is uitgevoerd is moeilijk, omdat het als het ware in een aparte bestandsmap in ons brein zit opgeslagen.