Het zijn normaliter einzelgängers én ze bevinden zich op een plek waar ze niet kunnen overleven.

Onderzoekers ontdekten de enorme groep octopussen voor de kust van Costa Rica, op zo’n 3,2 kilometer diepte. “Toen ik de foto’s voor het eerst zag, dacht ik: “Nee, zij zouden hier niet moeten zijn! Niet zo diep en niet met zoveel!” stelt onderzoeker Janet Voight.

Allemaal moeders
De octopussen behoren tot een nog niet beschreven soort, die gerekend kan worden tot het geslacht Muusocoptus. Ze zijn ongeveer zo groot als een eetbord en roze van kleur. Normaal gesproken zijn octopussen die tot dit geslacht behoren einzelgängers. Maar de onderzoekers stuitten op meer dan 100 exemplaren die dicht op elkaar gepakt zaten. Opvallend genoeg wijst alles erop dat alle octopussen moeders waren: ze ontfermden zich stuk voor stuk over een verzameling eieren.

Bijzondere locatie
Ook bijzonder is de plek waar deze octopussen werden aangetroffen. Ze bevonden zich op de rotsachtige zeebodem die bestaat uit afgekoeld lava, afkomstig uit een onderzeese vulkaan. Door scheuren in het gesteente ontsnappen warme vloeistoffen. En deze ‘kraamkamer’ was gesitueerd nabij zo’n warme stroom. Een té warme stroom, zo stellen de onderzoekers. Dit zijn namelijk diepzee-octopussen die het best gedijen in koud water. Dat zij hun eieren in zulke warme wateren leggen, is vreemd. Of beter gezegd: dodelijk. Zowel voor de moeders als hun jongen. Zodra octopussen aan hogere temperaturen worden blootgesteld, versnelt hun stofwisseling, waardoor ze meer zuurstof nodig hebben dan het warme water kan leveren. En dat was de moeders ook aan te zien: alles wees erop dat ze het moeilijk hadden. En de 186 eieren die ze hier hadden gelegd waren er nog slechter aan toe: geen van de eieren leek een ontwikkelende embryo te bevatten.

Uitgeweken
De onderzoekers denken dan ook dat deze octopussen gedoemd zijn om te sterven. En ook hun jongen maken geen schijn van kans. Dat er toch zoveel in dit gebied zijn teruggevonden, wijst er volgens de onderzoekers op dat er vlakbij een beter, gezonder leefgebied te vinden is. Daar zouden veel meer octopussen leven en het zou hen daar zo voor de wind gaan dat er te weinig ruimte is om alle octopussen te herbergen. Vandaar dat een aantal exemplaren is uitgeweken naar dit onleefbare gebied.

Het onderzoek laat volgens Voight maar weer eens zien dat onze eigen planeet nog genoeg verrassingen voor ons in petto heeft. “Voor zover ik weet, is er nog nooit melding gemaakt van octopussen op deze of een vergelijkbare diepte in de wateren tussen het zuiden van Californië en Peru. Nooit had ik verwacht dat we op 3000 meter diepte zo’n opeengepakt cluster van deze dieren zouden vinden en we denken dat dit nog maar het overtollige deel van de populatie is. Wat is er daar beneden nog meer wat we ons niet eens in kunnen beelden? Dat wil ik uitzoeken.”