2011 zit er bijna weer op. Het is ook op wetenschappelijk gebied een heftig jaartje geweest. Kunt u zich alles nog herinneren?

Waarschijnlijk niet. En daarom is er het Scientias.nl-jaaroverzicht met alle wetenschappelijke hoogtepunten op een rijtje. Vandaag deel 1!

Mysterie
Het jaar begon mysterieus. Rond de jaarwisseling crashen er ongeveer drieduizend vogels in Arkansas. En ook in Zweden kwamen tientallen vogels naar beneden zetten. Als klap op de vuurpijl wordt er opeens ook nog eens melding gemaakt van vissen die zomaar dood boven komen drijven en krabben die met duizenden tegelijk het loodje leggen. De complottheorieën zijn natuurlijk niet van de lucht. Zelfs de Maya’s krijgen even de schuld. Gelukkig is het allemaal wetenschappelijk te verklaren. De vogels raakten waarschijnlijk in paniek door het vuurwerk. Ze verplaatsten zich in groepen en in die groep ontstonden botsingen, waardoor in korte tijd veel slachtoffers vielen. De vissen en krabben zijn waarschijnlijk het slachtoffer geworden van gif in het water of een tekort aan zuurstof. Dieren die massaal het loodje leggen: het gebeurt vaker en is dus geen reden voor paniek. Maar daar denken velen begin 2011 anders over en dus is een hype geboren.

De E.coli-bacteriën waar de onderzoekers harde schijven van maakten.

Harde schijf
Half januari wordt duidelijk dat Chinese wetenschappers iets heel bijzonders hebben gedaan. Ze hebben een bacterie in een harde schijf veranderd. En dat is echt niet zo’n gek idee: bacteriën geven de informatie wanneer ze zich delen door en daardoor kan de informatie jaren blijven bestaan. Ook kan er heel wat info in een bacterie worden gestopt: een grammetje microben kan net zoveel informatie bevatten als 450 harde schijven. Wauw!

Stokoud
Het jaar is nog jong als onderzoekers een stokoude ontdekking doen. Ze vinden microben in 34.000 jaar oude zoutkristallen. En geloof het of niet, maar die organismen leven nog!

Supercomputer
Slecht nieuws voor mensen die vrezen dat robots ooit de wereldmaatschappij in handen krijgen. Half februari wordt duidelijk dat een supercomputer slimmer is dan de mens. De pc neemt deel aan het Amerikaanse spelletje Jeopardy en sleept de hoofdprijs van één miljoen dollar in de wacht.

Deze supercomputer - genaamd Watson - was de mens te slim af. Foto: Clockready (via Wikimedia Commons).

Ötzi
Er is al heel veel over hem geschreven, maar hoe hij er nu precies uitzag, bleef altijd onduidelijk. Tot 28 februari van dit jaar. Twee Nederlanders maken een reconstructie van het gezicht van Ötzi.

Japan
Op 11 maart treffen een vernietigende aardbeving en tsunami Japan. Een ramp die in de dagen erna rap in omvang groeit als blijkt dat een kerncentrale ernstig beschadigd is. Er komt straling vrij en de discussie over kernenergie laait op. De resultaten daarvan zijn nog steeds merkbaar: zo hebben ook diverse Europese landen kernenergie inmiddels afgezworen.

Groot
Sommige mensen balen er stiekem van dat de dinosaurussen zijn uitgestorven. Maar misschien is het toch niet zo erg als gedacht, zo blijkt in april. Wetenschappers ontdekken dan de grootste vleesetende dinosaurus ooit. Het beest gaat de boeken in als de Zhuchengtyrannus magnus en is nog net een slagje groter dan de T. rex.

De Z. magnus in vergelijking met een mens. Afbeelding: Conty (via Wikimedia Commons).

Natuurlijk gebeurde er nog veel meer in de eerste maanden van 2011. Zo ontdekten onderzoekers dat slakken soms weldegelijk slapen. Ook werd er een fout in werk van het genie Leonardo Da Vinci gevonden. En wetenschappers kwamen tot de conclusie dat schapen slimmer zijn dan gedacht.

Smaakt dat naar meer? Geen probleem! Volgend weekend verschijnt het tweede deel van ons jaaroverzicht en daarin vindt u wederom tal van verrassende hoogtepunten uit een veelbewogen jaar.