maan

Iedereen kan vandaag de dag de afstand tot de maan meten, zo stellen onderzoekers in een nieuw paper. Het enige wat u nodig heeft, is een digitale camera, een smartphone en een kleine wiskundeknobbel.

“Ik hou van jou helemaal tot aan de maan en terug,” vertelt Grote Haas aan Hazeltje in het populaire kinderboek ‘Raad eens hoeveel ik van je hou’. Maar hoe groot is de afstand tot de maan nu eigenlijk precies? Vandaag de dag kunt u dat heel eenvoudig zelf – met behulp van een digitale camera en een smartphone – meten. Dat schrijven onderzoekers in een nieuw paper. Om de afstand van de maan als leken te kunnen meten, moeten we kijken naar hoe de schijnbare grootte van de maan door de tijd heen verandert.

Schijnbare grootte

Wanneer we het over schijnbare grootte hebben dan bedoelen we de grootte die een object in de ogen van de waarnemer lijkt te hebben. Die schijnbare grootte neemt af naarmate we verder van een object verwijderd raken. Als je ongeveer weet hoe groot een object is, kun je aan de hand van de werkelijke omvang en de schijnbare grootte van het object iets zeggen over de afstand die je op het moment dat je het object waarneemt, tot het object hebt.

Hoe werkt het?
Het is relatief eenvoudig. Wanneer het volle maan en helder is, zet u uw digitale camera op een standaard en richt deze op de maan. Vervolgens maakt u een aantal foto’s van de maan. Bij elke foto moet u twee dingen vaststellen: de hoogte en de schijnbare diameter van de maan. Voor dat eerste kunt u uw smartphone gebruiken. Tegenwoordig zijn er verschillende apps waarmee u – wanneer u uw telefoon op één lijn met de eerdergenoemde camera zet, de hoogte van de maan accuraat kunt meten.

De vergelijking
U heeft in ieder geval twee foto’s van de maan nodig om aan het rekenen te kunnen slaan. Maar hoe meer, hoe beter. Hoe meer foto’s u maakt, hoe nauwkeuriger de resulterende afstand zal zijn. Die afstand berekent u vervolgens aan de hand van de vergelijking die u hieronder ziet. In deze vergelijking staat d(t) voor de afstand van de maan tot uw huidige locatie op de aarde. Re staat voor de straal van de aarde. Ht(t) voor de relatieve schijnbare grootte van de maan op uw tweede afbeelding gedeeld door de schijnbare grootte van de maan in uw eerse afbeelding. Ht,0 staat voor de hoogte van de maan op uw eerste foto.

vergelijking“We willen demonstreren hoe het publiek betrokken kan worden bij wetenschappelijke ondernemingen en hoe simpele instrumenten en volop beschikbare technologische apparaten zoals smartphones en digitale camera’s gebruikt kunnen worden om metingen uit te voeren die ook oude astronomen uitvoerden.”