In de Amerikaanse staat Oregon is iemand na een ernstige luchtwegaandoening die verband lijkt te houden met het gebruik van e-sigaretten, overleden.

Dat heeft de Oregon Health Authority laten weten. De persoon in kwestie is al in juli van dit jaar overleden aan ernstige luchtwegaandoeningen. Om welke ziekten het precies gaat, is niet bekend gemaakt. Wel zijn er volgens de Oregon Health Authority duidelijke aanwijzingen dat de gezondheidsproblemen van de overledene te herleiden zijn naar het gebruik van de e-sigaret. De persoon in kwestie zou kort voor zijn dood een e-sigaret die cannabis bevatte, hebben gebruikt.

Twee sterfgevallen
Het is het tweede sterftegeval dat in verband wordt gebracht met het gebruik van e-sigaretten, waarbij een vloeistof elektrisch wordt verdampt, waarna men die damp inademt. Het eerste sterfgeval werd nog geen twee weken geleden gemeld; het Amerikaanse Centers for Disease Control and Prevention (CDC) maakte toen bekend dat in Illinois een man was overleden door toedoen van een ernstige longziekte die zeer waarschijnlijk het resultaat was van vaping.


Meer dan 200 zieken
En helaas lijkt het er niet op dat het overlijden van de persoon in Oregon de boeken in gaat als het laatste met vaping geassocieerde sterfgeval. Volgens de Oregon Health Authority zijn er in de VS alleen al meer dan 200 e-sigaretgebruikers die zich in het ziekenhuis hebben gemeld met symptomen die vergelijkbaar zijn met die van de man die in Oregon is overleden. Je moet dan denken aan kortademigheid, hoestbuien, pijn op de borst, diarree, vermoeidheid, koorts en gewichtsafname. In de meeste gevallen gaat het om tieners en jongvolwassenen. Sommige ervan hebben toegegeven e-sigaretproducten te hebben gebruikt die cannabis(olie) bevatten.

Oorzaak onbekend
In dit stadium is onduidelijk wat er precies voor zorgt dat vapers ziek worden. “We kennen de exacte oorzaak van deze ziekten niet,” aldus onderzoeker Ann Thomas, verbonden aan de Oregon Health Authority. Er worden momenteel verschillende mogelijkheden onderzocht. Zo zouden mensen ziek kunnen worden door ingrediënten van de vloeistof die de e-sigaret verdampt, maar ook doordat die vloeistof chemische onzuiverheden bevat.

Voorlopig advies
In antwoord op het eerste met vaping in verband gebrachte sterfgeval adviseerde het CDC alle gebruikers van e-sigaretten om zichzelf goed in de gaten te houden en onmiddellijk medische hulp te zoeken als ze zich zorgen maakten over hun gezondheid en klachten ervoeren als kortademigheid, pijn op de borst of hoesten. Daarnaast wees het CDC erop dat het zeer onverstandig was om e-sigaretproducten op de zwarte markt te kopen en/of deze producten zelf aan te passen. “Ongeacht het lopende onderzoek zouden e-sigaretten niet gebruikt moeten worden door jongeren, jongvolwassenen, zwangere vrouwen en volwassen die momenteel geen tabakproducten gebruiken,” zo stelt het CDC verder. Het laatste wijst er duidelijk op dat het CDC de e-sigaret voornamelijk ziet als een mogelijk minder schadelijk alternatief voor de gewone sigaret en een middel om mensen te laten stoppen met roken. Het Nederlandse RIVM (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu) stelt ook dat de e-sigaret in principe minder ongezond is dan tabakssigaretten, maar benadrukt dat de damp ervan nog steeds ingrediënten en chemische onzuiverheden bevat die slecht zijn voor de gezondheid. De Nederlandse Voedsel en Warenautoriteit ging op basis van het onderzoek van het RIVM nog een stap verder en stelt dat e-sigaretten – ongeacht of ze nu nicotine bevatten of niet – niet langdurig en structureel gebruikt zouden moeten worden.


Zorgwekkend
Dat er inmiddels twee sterfgevallen bekend zijn die verband lijken te houden met het gebruik van e-sigaretten is zorgwekkend. Temeer omdat we op het moment eigenlijk niet weten welke impact het gebruik van e-sigaretten op de gezondheid heeft en wat ons wat dat betreft nog boven het hoofd hangt. “De catastrofale gezondheidseffecten die roken heeft, werden pas zo’n 40 jaar nadat mensen massaal gingen roken, duidelijk,” zo stelde Simon Chapman, emeritus-professor van de Sydney School of Public Health, onderdeel van de University of Sydney, vorige maand in reactie op het nieuws dat de e-sigaret een eerste slachtoffer had geëist. “Nu vaping pas sinds een jaar of tien in sommige landen wijdverspreid is, is het nog veel te vroeg om alle risico’s van e-sigaretten te kennen (…) We hebben geen idee wat de gevolgen op lange termijn zijn. Vapers worden door de vaping- en tabaksindustrie – die inmiddels ook in e-sigaretten handelt – behandeld als menselijke lab-ratten.” Dr. Michelle Jongenelis, verbonden aan Curtin University en onderzoeker op het gebied van kankerpreventie, maakt zich eveneens zorgen. “In tegenstelling tot wat de vaping-industrie consumenten wil doen geloven, zijn deze apparaten niet onschadelijk. De smaken en andere chemische stofjes die aan de vloeistoffen worden toegevoegd zijn reeds met tal van gezondheidsproblemen in verband gebracht.”

Andere wetenschappers zijn wat voorzichtiger en vermoeden dat de meeste gezondheidsproblemen die momenteel geassocieerd worden met vaping waarschijnlijk het resultaat zijn van het gebruik van e-sigaretproducten die op de zwarte markt worden aangeboden en dan met name producten die drugs bevatten, zoals cannabisolie. Waar onderzoekers het wel over eens zijn, is dat er meer onderzoek moet worden gedaan naar de e-sigaret en de effecten die deze (op korte en lange termijn) op de gezondheid heeft. Ook pleiten de meesten voor een strengere regelgeving en controle op e-sigaretproducten. Enige haast is daarbij – met het oog op de populariteit van de e-sigaret – zeker geboden.