Het is u misschien ontgaan, maar vandaag is een bijzondere dag. Het is namelijk Tau-dag. Een dag waarop tegenstanders van Pi zich verenigen en maar al te graag uitleggen waarom Pi vandaag nog vervangen zou moeten worden door Tau.

U heeft het allemaal op school geleerd: Pi. Oftewel: 3.14159265, etc. (inmiddels is het getal al tot zo’n tien biljoen cijfers achter de komma berekend). Met Pi kunnen we de omtrek van een cirkel berekenen. Kent u de formule nog? De omtrek van de cirkel is 2 x Pi x de straal. En voilà: daar rolt dan zo de omtrek uit.

Tau
Niets mis mee toch? Nou, daar denken de tegenstanders van Pi anders over. Zij zijn helemaal klaar met Pi en willen het getal zo spoedig mogelijk vervangen door Tau. Tau heeft een waarde die twee keer zo groot is als Pi, oftewel: 6.283185307179586 enzovoort.

Fanatiek
En de tegenstanders van Pi zijn fanatiek. Onderzoeker Bob Palais schreef al eens een heel paper om voor Tau te pleiten en dat paper heeft de veelzeggende naam: ‘Pi is wrong‘. En onderzoeker Michael Hartl schreef The Tau Manifesto en schijnt zelfs t-shirts te verkopen met daarop het Tau-symbool. Maar waar is al die drukte nu om te doen? U kunt rustig blijven ademhalen: wat u op school geleerd heeft, is niet fout. Pi is – wat de titel van het paper van Palais ook beweert – niet onjuist. Pi is alleen onhandig en onlogisch. Hartl schrijft er in zijn manifest het volgende over:

Het zou duidelijk moeten zijn dat Pi niet ‘fout’ is in de zin van dat het incorrect is: Pi is perfect en heeft alle eigenschappen die wiskundigen eraan toeschrijven. Wanneer we zeggen ‘Pi is fout’ bedoelen we dat het een verwarrende en een onnatuurlijke keuze is om de wiskundige constante van een cirkel mee aan te duiden.”

De omtrek van een cirkel kan welbeschouwd op twee manier worden berekend: 2 x Pi x de straal. Of Pi x de diameter. In dat laatste geval is het heel logisch om Pi te gebruiken, maar in het eerste geval niet: 2 x Pi is omslachtig en kan gemakkelijker vervangen worden door Tau, een begrip dat twee keer de waarde van Pi heeft. Nou, dan gebruiken we voortaan toch de diameter, zult u denken. Dan is Pi immers perfect. Maar nee, dat is juist niet de bedoeling, zo legt Hartl uit:

Aangezien een cirkel gedefinieerd wordt als een serie punten die op een vastgestelde afstand – de straal – van een vast punt staan is het natuurlijker om een formule te gebruiken waarbij de straal in plaats van de diameter wordt gebruikt.”

De tegenstanders van Pi zijn overtuigend, maar de tegenstanders van Tau laten het er niet bij zitten en pleiten voor de vertrouwde 3,14 enzovoort op de Pi-dag die op 14 maart wordt gehouden. Of de twee kampen het ooit eens worden? En of Pi ooit daadwerkelijk uit de leerboeken zal worden geschrapt? Het lijkt er nog niet op dat de clash of the nerds daar binnenkort op uit zal lopen.