De baby’s kregen dierlijke melk gevoed in soms vrij bijzonder vormgegeven flesjes.

Van klei geboetseerde flesjes verschijnen voor het eerst in Europa tijdens het Neolithicum en worden in de brons- en ijzertijd steeds gangbaarder. De vaten zijn meestal zo klein dat ze in de handen van de baby passen en hebben een tuitje waaraan gezogen kan worden. Hoewel dit sterk lijkt op onze hedendaagse babyflesjes, werd wegens gebrek aan direct bewijs geopperd dat de oude vaten net zo goed gebruikt konden worden om zieken mee te voeden. Maar een nieuwe studie schept nu voor eens en voor altijd duidelijkheid.

Functie
Over de functie van de oude flesjes is dus al behoorlijk wat gediscussieerd. En daarom besloten onderzoekers de vaten nogmaals aan een uitvoerige inspectie te onderwerpen. Het team boog zich over drie prehistorische flesjes gevonden in zeer zeldzame kindergraven in Beieren. De flesjes zijn klein van stuk – ongeveer vijf tot tien centimeter breed – en hebben een smal tuitje.


Baby krijgt melk gevoed met gebruik van een prehistorisch babyflesje. Afbeelding: Helena Seidl da Fonseca

Onderzoek
Door middel van zowel chemisch, als isotopisch onderzoek is het de onderzoekers gelukt om de voedselresten in de flesjes thuis te brengen. En daarbij komen ze tot een interessante conclusie. Uit de bevindingen blijkt namelijk dat de flesjes melk bevatten afkomstig van gedomesticeerd vee, schapen of geiten. Volgens de onderzoekers is het nu duidelijk. In de eerste plaats werden de flesjes in oude kindergraven gevonden. En ten tweede toont het chemische bewijs aan dat de vaten melk bevatten. Daarom kan nu met zekerheid gesteld worden dat de kleine flesjes gebruikt werden om baby’s van dierlijke melk te voorzien.

Bijzonder
Een bijzondere conclusie. Want de kleine babyflesjes geven ons waardevolle informatie over hoe baby’s duizenden jaren geleden gevoed werden en wat ze precies voorgeschoteld kregen. “Het opvoeden van baby’s in de prehistorie was geen gemakkelijke taak,” stelt onderzoeker Katharina Rebay-Salisbury. “We zijn erg geïnteresseerd in de culturele praktijken van het moederschap die ingrijpende gevolgen hadden voor de overleving van pasgeborenen. Het is fascinerend om voor het eerst te kunnen zien welke voedingsmiddelen de flesjes precies bevatten.”

De babyflesjes zijn er in allerlei soorten en maten. Zo hebben sommigen een voetstuk en hebben anderen zelfs de vorm van denkbeeldige dieren. Mogelijk kregen de baby’s dierlijke melk aangereikt in plaats van moedermelk, maar het zou ook kunnen dat het als aanvullend voedsel diende. In de toekomst hopen de onderzoekers hun studie verder uit te breiden. “Soortgelijke flesjes zijn ook in andere prehistorische culturen zoals in Rome en het oude Griekenland aangetroffen,” zegt onderzoeker Julie Dunne. “In het ideale geval zouden we een grote geografische studie uitvoeren en onderzoeken of deze flesjes hetzelfde doel dienden.”