Wetenschappers denken nu eindelijk te weten hoe de mysterieuze ‘feeëncirkels’ in onder meer Namibië ontstaan.

In het blad Nature schrijven ze dat de cirkels ontstaan door een interactie tussen termieten en vegetatie. Een interactie waarbij zowel de beestjes als de planten gebaat zijn.

Twee theorieën
De feeëncirkels van Namibië bevinden zich in droge gebieden en zijn al decennialang onderwerp van debat. Want hoe ontstaan de bijzondere cirkels nu? Lang waren daar twee theorieën over. De ene theorie stelde dat watertekort de oorzaak is. Volgens deze theorie zouden de cirkels het resultaat zijn van de wijze waarop planten zich organiseren in een reactie op een gebrek aan water. Een tweede theorie stelt dat termieten de boosdoeners zijn. Zij zouden aan de wortels van grassen knagen, waardoor deze grassen doodgaan en er een cirkelvormige leegte ontstaat.

Nieuwe theorie
Nieuw onderzoek combineert nu beide theorieën om het ontstaan van de cirkels te verklaren. “Termieten verwijderen vegetatie van hun termietenhoop om zo meer vocht te verkrijgen, iets wat noodzakelijk is als ze in deze droge omgeving willen overleven en zo ontstaat dus de leegte.” De vegetatie rond de termietenhoop profiteert van het verdwijnen van de andere planten, omdat er nu meer water is. Dat verklaart waarom rond de lege cirkel hogere vegetatie te vinden is. Dat er vaak meerdere van deze feeëncirkels bij elkaar worden aangetroffen, denken de onderzoekers ook te kunnen verklaren. “Dat is het resultaat van verschillende koloniën termieten die naast elkaar leven en de concurrentie met elkaar aangaan.” De onderzoekers trekken hun conclusies op basis van veldonderzoek en computersimulaties waarmee ze hun theorie uitgebreid toetsten.

Lang dachten onderzoekers dat de feeëncirkels alleen in Afrika te vinden waren. Maar recent onderzoek wees uit dat we ze ook in Australië aan kunnen treffen.