jong-muisje

Wetenschappers hebben een eiwit ontdekt dat het hart, brein en skeletspieren van oude muizen weer jong kan maken. Het eiwit – waar ook wij mensen over beschikken – kan wellicht diverse ouderdomsziekten aanpakken.

Het draait allemaal om het eiwit GDF11. Uit eerder onderzoek is al gebleken dat het eiwit ervoor kan zorgen dat het hart van oudere muizen die lijden aan hartfalen sterker lijkt op het hart van jonge, gezonde muizen. Maar dit nieuwe onderzoek laat nu zien dat het injecteren van dit eiwit ook wonderen doet voor het brein en de spieren.

Twee manieren
De onderzoekers bestudeerden de effecten van het eiwit op twee manieren. Eerst maakten ze tijdens een operatie de lichamen van een oude en jonge muis aan elkaar vast. Hierdoor ging het bloed van de jonge muis door het lichaam van de oude muis stromen. Daarnaast dienden onderzoekers oudere muizen middels injectie het eiwit GDF11 toe. Zowel het brein als de skeletspieren van de oudere muizen gingen daarop beter functioneren en deden in hun functioneren weer denken aan het brein en de spieren van jonge muizen. “We vragen ons allemaal af waarom we sterker en mentaal vlugger zijn wanneer we jong zijn,” stelt Doug Melton. “En deze twee opwindende papers wijzen op een mogelijk antwoord: de grotere hoeveelheden GDF11 die we wanneer we jong zijn, bezitten. Er schijnt weinig twijfel over te zijn dat GDF11 in ieder geval onder dieren in staat is om oudere spieren en de hersenfunctie te herstellen.”

We vragen ons allemaal af waarom we sterker en mentaal vlugger zijn wanneer we jong zijn. Deze onderzoeken komen met een mogelijk antwoord”

Brein
Met name het olfactorisch systeem van de oude muizen ging beter functioneren. Dit is het deel van het brein dat verantwoordelijk is voor de reukzin van de dieren. Jonge muizen kunnen goed ruiken: zelfs kleine verschillen tussen geuren merken ze op. “Toen we jonge muizen testten, vermeden deze de mintgeur,” vertelt onderzoeker Lee Rubin. “De oudere muizen deden dat niet. Maar wanneer oudere muizen waren blootgesteld aan het bloed van jonge muizen of behandeld waren met GDF11, meden ze de mintgeur wel.”

Spieren
“In voorgaande studies naar stofjes in het bloed van jonge organismen zagen we dat onderzoekers erin slaagden om de functie van spierstamcellen te herstellen en die zijn vervolgens beter in staat om de spieren te herstellen,” vertelt onderzoeker Amy Wagers. “In dit onderzoek zagen we ook het herstel van DNA-beschadigingen die geassocieerd worden met veroudering. En een herstel van de spierfunctie.”

WIST U DAT…

…muizen gestrest worden van mannen, maar niet van vrouwen?

Doorbloeding
Maar hoe komt het nu dat dit eiwit zo’n positief effect heeft op het oude brein en de oude spieren van muizen? “We denken dat een verbeterde doorbloeding een effect van GDF11 is,” vertelt Rubin. Hersenscans van de muizen laten zien dat oudere muizen na het ontvangen van extra GDF11 meer bloedvaten en een betere doorbloeding hadden: twee factoren die doorgaans geassocieerd worden met jong, gezond hersenweefsel. Een betere doorbloeding wordt tevens geassocieerd met neurogenese: het ontstaan van nieuwe neuronen in een volwassen organisme.

Niet alleen muizen beschikken over het eiwit GDF11. Ook in het lichaam van mensen komt het voor. “We denken dat er – in ieder geval in theorie – een manier is om iets van het cognitieve verval dat wanneer we ouder worden, plaatsvindt terug te draaien, misschien zelfs met behulp van één enkel eiwit. Het is niet ondenkbaar dat GDF11 in staat is om sommige cognitieve problemen die geassocieerd worden met Alzheimer te vertragen.” In de toekomst wordt Alzheimer wellicht bestreden door de opbouw van plaques – die aan de ziekte ten grondslag lijken te liggen – tegen te gaan en mensen te behandelen met een stofje à la GDF-11 om het brein een boost te geven.