Oeps. Daar hebben onderzoekers zich op verkeken.

Ze werden aan het begin van de twintigste eeuw voor het eerst gespot: enorme structuren op de zon die zo op het eerste gezicht nog het meeste weg hebben van tornado’s zoals we die ook op aarde kennen. Alleen zijn de exemplaren op de zon minimaal enkele keren groter dan onze planeet!

In 2D
Een paar jaar geleden maakte het Solar Dynamics Observatory van NASA enkele filmpjes van deze tornado’s en die leken te bevestigen wat we al vermoedden: het hete plasma waaruit deze structuren zijn opgebouwd, roteert!

Een tornado op de zon. Deze beelden zijn gemaakt door het Solar Dynamics Observatory. Filmpje: NASA’s Goddard Space Flight Center.

Maar onderzoekers moeten daar nu toch op terugkomen. Nieuw onderzoek wijst namelijk uit dat de tornado’s op de zon helemaal niet draaien! Dat we al die jaren dachten dat ze dat wel deden, zou komen doordat we ze tot op heden alleen op 2D-beelden hebben bestudeerd. Voor dit nieuwe onderzoek werden ze in 3D bekeken, waardoor de onderzoekers onder meer een beter beeld konden krijgen van de snelheid en richting van het gemagnetiseerde plasma.

Hier zie je een ‘tornado’ op de zon. Waar tornado’s op aarde ontstaan door intense winden en zeer mobiel zijn, zijn de ‘tornado’s op de zon dat niet. Ze bestaan uit gemagnetiseerd gas en verplaatsen zich niet. Afbeelding: NASA’s Goddard Space Flight Center.

Het onderzoek wijst uit dat het magnetisch veld van deze ‘tornado’s niet verticaal is. “Het plasma beweegt voornamelijk horizontaal langs magnetische veldlijnen,” stelt onderzoeker Nicolas Labrosse. Dat we toch roterende tornado’s denken te zien op 2D-beelden, is niets anders dan een optische illusie. Een vergelijkbare illusie ontstaat wanneer een vliegtuig over ons hoofd vliegt en een condensspoor achterlaat, legt onderzoeker Arturo López Ariste uit. “Het vliegtuig vliegt horizontaal op een vaste hoogte, maar wij zien dat het spoor boven ons hoofd begint en eindigt op de horizon. Dat betekent echter niet dat het vliegtuig gecrasht is.”