eten

Nieuw onderzoek wijst erop dat vrouwen elkaar tijdens het eten na-apen. Als de ene vrouw iets meer eet, eet ook de andere vrouw iets meer. Maar dat geldt ook andersom, als de één minder eet, eet de ander ook minder. De ander wil dan niet gezien worden als een veelvraat.

Onze omgeving heeft een grote invloed op ons eetgedrag. Vrouwen blijken zich meer aan te passen aan het eetgedrag van de ander dan bij mannen het geval is. “Niemand wil te boek staan als een buitensporig eter. Daarom beheersen wij onze eetimpulsen, vooral in gezelschap van onbekenden,” aldus Roel Hermans, onderzoeker bij het Behavioural Science Institute van de Radboud Universiteit Nijmegen. “Wij passen ons eetgedrag aan de ander aan. Als die heel veel eet ‘mogen’ wij zelf ook iets meer eten, maar eet deze persoon weinig tot niets, dan minderen wij zelf ook. Die neiging tot aanpassing vonden wij niet alleen bij ongezonde snacks zoals M&M’s of borrelnoten, maar ook bij avondmaaltijden en gezonde snacks zoals komkommerschijfjes. Imitatie van eetgedrag gaat vaak onbewust en mensen herkennen de invloed van anderen op hun eetgedrag doorgaans niet. Het is belangrijk dat wij ons beter gaan realiseren dat onze omgeving een grote invloed heeft op ons eetgedrag.”

Uniek onderzoek
Hermans is één van de weinige onderzoekers die ervoor kiezen om een acteur of actrice samen met de proefpersonen te laten eten. Hierbij wordt vooral gekeken naar man-vrouwverschillen, de sfeer waarin gegeten wordt en de invloed van het uiterlijk van de ander. Na vijf jaar onderzoek concludeert Hermans het volgende: “Vooral jonge vrouwen hebben de neiging om hun eetgedrag aan te passen aan dat van de eetpartner en eten meer of minder als de ander dat doet. Mannen hebben minder drang tot imitatie. Alleen tijdens grote honger lijken zij eetgedrag van hun tafelgenoot te imiteren.”

WIST U DAT…

…mensen in zware tijden zoeken naar calorierijk voedsel?

Sociale invloeden
Tijdens het eten wordt niet gedacht aan het ‘lijnen’ of aan het eigen gewicht. Wat veel zwaarder weegt zijn sociale invloeden van buitenaf. Hermans vindt het belangrijk dat mensen zich hiervan bewust worden. Als mensen zich meer bewust zijn van hun eigen eetgedrag zou dat kunnen leiden tot het doorbreken van mogelijk ongezonde eetpatronen. “Het idee is dus dat mensen overgaan van mindless naar mindfull eten,” aldus Hermans.

Met vrienden aan tafel
Het onderzoek van Hermans is vooral toegespitst op jonge, hoogopgeleide vrouwen met een onbekende als tafelgenoot. Omdat uit het onderzoek blijkt dat deze jonge vrouwen hun eetgedrag al aanpassen aan een onbekende tafelgenoot, is de vraag natuurlijk wat er gebeurt als zij onder vrienden zijn. Hermans vertelt hierover: “Als onbekenden al zo’n groot effect op ons eetgedrag hebben, verwacht ik van vrienden en bekenden minstens een vergelijkbaar effect.” Tot nu is het onderzoek alleen gedaan onder jonge, hoogopgeleide vrouwen. Om meer te weten te komen of dat ook geldt voor andere groepen, bijvoorbeeld kinderen of laagopgeleiden, is meer onderzoek nodig. Ook worden dan andere aspecten meegenomen, zoals hoe beslissingen omtrent eten tot stand komen en hoe anderen de keuze voor gezond of ongezond gedrag beïnvloeden.

De onderzoeksresultaten moeten uiteindelijk in de dagelijkse praktijk worden toegepast. Hermans geeft nu al lezingen op bijvoorbeeld scholen om leerlingen te wijzen op hun ongezonde eetgedrag. In 2015 moeten alle schoolkantines een gezond assortiment hebben en ze zijn daarvoor zelf verantwoordelijk. Nu worden kinderen nog teveel verleid tot het eten van ongezonde producten. “Dat kan ook anders,” aldus Hermans. “Ongezond gedrag moet ontmoedigd worden en gezond gedrag juist gestimuleerd. De omgeving speelt hierin een grote rol en het is daarom belangrijk om leeftijdsgenoten te betrekken in deze gezonde leefstijlinterventies. Een school is een prima locatie om dit doel te bereiken.”