Het idee dat panda’s al 2 miljoen jaar op rij louter bamboe eten, blijkt niet te kloppen.

De wilde reuzenpanda’s van vandaag de dag leven in de bergen in het zuidwesten van China, waar ze voornamelijk op bamboe knagen. Ter ondersteuning van dit taaie bamboe-dieet, hebben ze naast speciale duimen, ook een onderscheidende schedel, tanden en spieren om de bamboestengels en scheuten goed vast te kunnen grijpen. Maar onderzoekers stellen in een nieuwe studie dat de uitgestorven familieleden van de panda waarschijnlijk een veel gevarieerder en complexer dieet nuttigden. “Het is algemeen aanvaard dat reuzenpanda’s de afgelopen twee miljoen jaar alleen maar bamboe aten,” zegt onderzoeker Fuwen Wei. “Maar onze resultaten tonen het tegenovergestelde.”

Zwart en wit

Waarom zijn panda’s eigenlijk zwart en wit? Ook dit blijkt onder meer te maken te hebben met het feit dat panda’s als het op eten aankomt super kieskeurig zijn.

Aanwijzingen
In de eerste plaats stellen de onderzoekers dat het onmogelijk is om precies te weten waar uitgestorven dieren zich te goed aan deden. Maar onderzoekers kunnen wel aanwijzingen krijgen door de samenstelling van stabiele isotopen (verschillende vormen van hetzelfde element die gelijke aantallen protonen, maar verschillende aantallen neutronen bevatten) in fossiele resten – zoals dierlijke tanden, haar en botten – te analyseren.

Samenstelling
In de nieuwe studie bogen de onderzoekers zich eerst over het botweefsel van moderne panda’s en andere zoogdieren uit dezelfde bergen in het zuidwesten van China. De samenstelling van de onderzochte stabiele isotopen duiden op drie voor de hand liggende groepen: carnivoren, herbivoren en reuzenpanda’s. De reuzenpanda’s waren duidelijk de buitenbeentjes, vanwege hun gewoonte om bamboe te eten. Vervolgens verzamelde het team isotopen uit botweefsel van twaalf uitgestorven panda’s. Hun resten werden gevonden op zeven verschillende vindplaatsen in het zuiden en zuidwesten van China. De onderzoekers vergeleken vervolgens de data met de resultaten van de moderne reuzenpanda’s.

Verschillen
Uit de bevindingen blijkt dat de isotopen van de uitgestorven panda’s duidelijk afwijken van de moderne reuzenpanda’s. Volgens de onderzoekers wijst dit op verschillen in hun voedingsgewoonten. Daarnaast vonden de onderzoekers ook verschillen tussen de uitgestorven pandasoorten. Dit betekent dat panda’s destijds waarschijnlijk erg gevarieerd aten en dus geen uitsluitende bamboe-eters waren. De onderzoekers denken dat de eetgewoonten van panda’s in twee fasen zijn geëvolueerd. Allereerst stapten de panda’s over van vleeseters naar alleseters, om vervolgens de sprong te maken naar toegewijde planteneters. Pas later specialiseerden ze zich in bamboe.

In vervolgonderzoek willen de onderzoekers graag uitzoeken wanneer panda’s precies overstapten op het gespecialiseerde bamboe-dieet van vandaag de dag. Om hier achter te komen, willen ze monsters van panda’s verzamelen uit verschillende periodes uit de afgelopen 5000 jaar.