De bestrijding van gaatjes kan in de toekomst wel eens verrassend eenvoudig worden. Gewoon een kwestie van een pilletje slikken.

Dat vooruitzicht lonkt nu onderzoekers van de universiteit van Florida een nieuwe bacteriestam in de mond hebben ontdekt. Het gaat om een nog niet eerder geïdentificeerde stam van Streptococcus. De stam draagt voorlopig de naam A12 en bestrijdt ‘foute bacteriën’.

Zuurgraad
Om je tanden gezond te houden, moet de zuurgraad in de mond niet te hoog zijn. Bij een te hoge zuurgraad kunnen namelijk gaatjes en andere problemen ontstaan. “Bacteriën op de tanden maken zuur en zuur lost de tanden op,” legt onderzoeker Robert Burne uit. Maar hoe voorkom je een te hoge zuurgraad? In die vraag hebben onderzoekers zich nu vastgebeten.

Tandplak
En tijdens dat onderzoek stuitten ze op A12. Deze tot op heden onbekende bacteriestam blijkt een zeer schadelijke andere bacterie te bestrijden. Het gaat om de schadelijke bacterie Streptococcus mutans die suiker omzet in melkzuur en zo bijdraagt aan een hogere zuurgraad in de mond en dus een grotere kans op gaatjes. A12 blijkt niet alleen het zuur te bestrijden, maar ook vaak S. mutans te doden. “En als A12 Streptococcus mutans niet doodt, dan verstoort deze de bacterie de processen van S. mutans wel zodanig dat deze er niet goed in slaagt om ziekte te veroorzaken,” vertelt Burne. “Als je ze samen laat groeien, groeit Streptococcus mutans niet goed en slaagt deze er ook niet goed in om een biofilm – ook wel bekend als tandplak – te vormen.” Tandplak is eigenlijk niets anders dan een grote massa bacteriën die op het oppervlak van tanden groeit en bijdraagt aan de totstandkoming van gaatjes.

Weet je…
…wie een slecht gebit had? IJsman Ötzi!

Probioticum
In de toekomst kunnen mensen die vaak gaatjes hebben, wellicht een pilletje met daarin A12-bacteriën slikken. “Je plaatst dit probioticum in een gezond kind of een volwassene die de kans heeft om gaatjes te ontwikkelen,” vertelt Burne. “En hoe vaak je dat ook moet doen – één keer in je leven of één keer in de week – het idee is dat je een achteruitgang van de mondgezondheid kan voorkomen door de patiënt natuurlijke en voordelige organismen toe te dienen.”

Nader onderzoek moet aantonen hoe je mensen met een verhoogde kans op gaatjes kunt identificeren. “Als we kunnen bevestigen dat mensen die meer van dit soort gezonde bacteriën in de mond hebben een kleinere kans hebben op gaatjes dan mensen die deze bacteriën niet hebben, dan kan dat één van de factoren zijn waar we naar kijken als we de kans op gaatjes willen achterhalen,” vertelt onderzoeker Marcelle Nascimento. Ook is er nog meer onderzoek nodig naar A12 alvorens er een effectief probioticum kan worden geproduceerd. Maar het zou zomaar kunnen leiden tot een supplement dat de kans op gaatjes verkleint.