Vandaag wensen we elkaar op het werk en masse een gelukkig nieuwjaar toe. Maar wat is geluk eigenlijk? En hoe word je gelukkig?

1. Wat is geluk?
Heel kort gezegd, beschouwen wetenschappers je als ‘gelukkig’ wanneer jij tevreden bent met je leven en jij van mening bent dat je leven zinvol is.

2. Wat maakt gelukkig?
Recent Australisch onderzoek suggereert dat geluk drie pijlers kent: krachtige, persoonlijke relaties, controle over de financiën en zingeving. De eerste is absoluut het belangrijkst. Uit elk onderzoek blijkt namelijk dat mensen die aangeven dat ze gelukkig zijn ook betekenisvolle relaties hebben. Die relaties – en de liefde en waardering die ze daarbinnen ontvangen – maakt ze waarschijnlijk weerbaarder tegen de moeilijkheden die het leven met zich meebrengt. Maar betekenisvolle relaties alleen maken niet gelukkig. Ook financiële controle is belangrijk, zo suggereert onderzoek. Het gaat er hierbij niet om dat je heel veel geld hebt, maar dat je het gevoel hebt dat geld geen bron van stress is en je controle hebt over waar je geld aan uitgeeft. Minstens zo belangrijk is het idee dat je leven zin heeft: dat je iets doet wat nuttig is. Dat kan je baan zijn, maar ook vrijwilligerswerk of een leuke hobby.

WIST JE DAT…

…je ook gelukkiger kunt worden als je Facebook de rug toekeert of in ieder geval anders gaat gebruiken?

3. En geld dan? Maakt dat niet gelukkig?
Dat ligt wat ingewikkelder. Wanneer mensen die eerst in armoede leefden meer geld verkrijgen en daardoor in staat zijn om in hun basisbehoeften te voorzien, maakt dat deze mensen gelukkiger. Maar het is niet zo dat je naarmate je alsmaar rijker wordt, ook alsmaar gelukkiger wordt, zo suggereert onderzoek. Op een gegeven moment vlakt het geluksgevoel af en kan het zelfs iets af gaan nemen.

4. Waarom is de één gelukkiger dan de ander?
Die verschillen zijn voor zo’n 50 procent toe te schrijven aan onze genen, zo suggereert onderzoek onder een- en twee-eiige tweelingen (eeneiige tweelingen zijn vaker dan twee-eiige tweelingen ongeveer net zo gelukkig). Volgens onderzoeker Sonia Lyubomirsky zijn de verschillen in het geluksgevoel van mensen verder voor zo’n 40 procent te verklaren door dagelijkse activiteiten (wat je doet, met wie je dat doet en hoe je je voelt). De omstandigheden waarin je leeft (of je rijk of arm bent, een hoge status hebt of niet) zouden maar voor slechts 10 procent kunnen verklaren waarom de één gelukkiger is dan de ander.

5. Hoe word ik gelukkiger?
Volgens Lyubomirsky kun je gelijk deels ‘creëren’: slechts een klein deel van de variaties in geluksgevoel wordt immers bepaald door je omstandigheden. En een veel groter deel wordt bepaald door waar jij dagelijks mee bezig bent en met wie je tijd doorbrengt. En daarin kun je – tot op zekere hoogte – keuzes maken. Het kan dan ook heel nuttig zijn om je geluksgevoel te monitoren: van wat of wie word je gelukkig? Vervolgens kun je ervoor kiezen om meer tijd door te brengen met die mensen en meer tijd te besteden aan de dingen die jouw leven zin geven (bijvoorbeeld je hobby of vrijwilligerswerk).
Ook kan het geen kwaad eens kritisch te kijken naar de manier waarop je de wereld ziet, denkt filosoof Michael Plant. Wellicht komt een deel van je ontevredenheid met het leven niet voort uit je omstandigheden, maar uit de manier waarop je naar je leven kijkt. Met behulp van bijvoorbeeld cognitieve gedragstherapie kunnen die negatieve gedachtepatronen vrij gemakkelijk doorbroken worden, waardoor je op lange termijn veel gelukkiger wordt.
Overigens moet je ook met het streven naar geluk weer oppassen. Want onderzoek wijst namelijk uit dat je ook daarvan ongelukkig kan worden.