Zelfs in de Steentijd waren er bouwvakkers met een voorliefde voor kleur. Dat blijkt uit archeologische opgravingen. Wetenschappers hebben in Schotland de restanten van een beschilderd en gedecoreerd gebouw gevonden. Het gebouw – een soort tempel – is zo’n 5000 jaar oud.

In Orkney stuitten de onderzoekers op een stenen plak met rode, oranje en gele tinten. De plak moet deel uitgemaakt hebben van een soort prehistorische kathedraal waarvan de restanten vorig jaar al werden gevonden.

Nederlands tintje
De Schotse ontdekking heeft nog een Nederlands tintje ook: de Nederlandse archeoloog Anniek Manshanden vond het betreffende stukje steen. “Het is geweldig om bewijs te vinden van het eerste Neolithische geverfde gebouw,” vertelt Manshanden. “Het is geweldig om te bedenken dat de mensen zelfs zolang geleden al net als ons waren. Ze wilden dat hun gebouwen er goed uitzagen en dus verfden ze deze.”

Verf
Experts noemen de vondst één van Europa’s meest verbazingwekkende archeologische ontdekkingen. “We hadden nooit verwacht Neolithische verf te vinden,” vertelt archeoloog Nick Card. “We hebben er zoveel mogelijk archeologen bij geroepen om ernaar te laten kijken en ze concludeerden allemaal dat dit echt is. Het is het eerste Britse of misschien zelfs Noord-Europese bewijs: Neolithische mensen gebruikten verf om hun gebouwen te versieren.”

Bewaard
Nog geen half uur nadat de archeologen de eerste geverfde steen vonden, troffen ze een tweede exemplaar aan. “Het is opmerkelijk dat de verf na al die tijd in de grond nog zo goed bewaard is gebleven.”

Pigment
In het verleden vonden archeologen in dit gebied ook al potjes waar ooit pigmenten in gezeten had. “We namen aan dat de verf gebruikt werd om kleding en potten te versieren en zelfs als make-up. Maar dat de verf gebruikt werd voor de muren van gebouwen: dat hadden we nog nooit gezien.” Uit tests moet blijken hoe de mensen in de Steentijd deze verf vervaardigden.

Ring of Brodgar
De tempel waar de steen deel van uitmaakte, is 25 meter lang en bijna 20 meter breed. Archeologen waren vorig jaar al onder de indruk van dit enorme gebouw dat met vakmanschap is neergezet. De tempel bevindt zich precies tussen twee beroemde bouwsels uit de Steentijd: de Ring of Brodgar en Stones of Stenness. Men neemt aan dat de drie bouwwerken deel uitmaakten van een gebouwencomplex dat dienst deed als een tempel.

De vorm van de tempel is nog goed te zien: de restanten van de muren zijn ongeveer een meter hoog. De muren omringen een kruisvormige heilige ruimte waarin stenen kunstwerken en meubilair is gevonden. Het gebouw wordt omringd door een passage. Deze zou ooit een soort labyrint hebben gevormd en naar het hart van de tempel leiden.