Sommige planten houden tijdens een overstroming hun adem in. Maar hoe weet een plant nu dat er sprake is van een overstroming?

Planten hebben zuurstof nodig om energie te creëren. Wanneer ze tijdens een overstroming enige tijd onder water komen te staan, kan dat niet. Veel planten sterven dan. Maar er zijn planten die zich in zo’n situatie wel kunnen redden. Ze maken gewoon een tijdje energie zonder dat ze daarbij zuurstof nodig hebben. Ze houden als het ware hun adem in.

Hoe dan?
Dat is op zichzelf al heel interessant. Maar wat onderzoekers echt fascineerde, was de vraag hoe planten nu weten dat ze onder water staan en maatregelen moeten nemen. De onderzoekers zochten het uit en gebruikten daarvoor de plant Arabidopsis thaliana. Deze plant kan een overstroming overleven.

WIST U DAT?

…planten in staat zijn om een eigen waterreservoir aan te leggen?

Eiwit
De onderzoekers ontdekten dat de plant zodra deze te weinig zuurstof heeft, een eiwit loslaat: RAP2.12. Dit eiwit zet de alcoholproductie van de plant in werking en zorgt er zo voor dat de plant tijdelijk geen zuurstof nodig heeft om energie te maken. Zodra er weer zuurstof voorhanden is (en het water dus zakt) worden de eiwitten afgebroken en gaat de plant weer ‘normaal’ functioneren. Het onderzoek verklaart een hoop. Zo blijken planten die goed tegen wat vochtigheid kunnen, veel meer eiwitten te hebben zoals RAP2.12. Planten die niet goed tegen teveel water kunnen, tellen juist weinig van deze eiwitten, zo concluderen de onderzoekers in het blad Nature.

De wetenschappers kunnen veel met de conclusies van deze studie. Overstromingen of extreme regenval zorgen wereldwijd regelmatig voor mislukte oogsten. En naar verwachting zorgt de klimaatverandering ervoor dat planten in de toekomst nog veel vaker te natte voeten krijgen. Daarom willen onderzoekers planten kweken die daartegen bestand zijn. Deze studie draagt daar aan bij, zo legt onderzoeker Rens Voesenek van de universiteit Utrecht uit. “Door een slimme selectie en kruising verwacht ik binnen enkele jaren bijvoorbeeld al aardappels die twee keer zolang overleven in hevige regen.”