Het beest was zo’n 2,6 meter hoog en woog een slordige 9 ton.

Onderzoekers hebben de fossiele resten opgegraven van een nieuw geslacht van de dicynodontia. Deze tandeloze planteneters zijn een groep van de Therapsida. Dit waren zoogdierachtige reptielen, en zijn de voorouders van de zoogdieren, waaronder mensen. De fossielen werden ontdekt in het plaatsje Lisowice in Polen. De dicynodont is dan ook deels vernoemd naar het dorp en heeft de naam Lisowicia bojani gekregen.

Trias
De aarde is ongeveer 4,5 miljard jaar oud en heeft sindsdien al veel geologische perioden en dramatische gebeurtenissen doorgemaakt. Tijdens het Trias (een periode tussen 252-201 miljoen jaar geleden) kwam al het land op aarde samen en vormden het massieve continent Pangea. Gedurende deze periode ontstonden de eerste dinosaurussen en therapsiden; de voorouders van krokodillen, zoogdieren, pterosauriërs, schildpadden, kikkers en hagedissen.

Dicynodontia
Het beest leefde zo’n 200 miljoen jaar geleden, op de grens van het Trias en de Jura. Dat is ongeveer 10 miljoen jaar later dan eerdere vondsten van dicynodontia. Daarnaast blijkt hij ook groter te zijn dan eerder ontdekte soortgenoten. Zo was hij 4,5 meter lang, 2,6 meter hoog – ongeveer de grootte van een moderne olifant – en woog hij een slordige 9 ton. “Lisowicia is de jongste dicynodont en de grootste niet-dinosauriër uit het Trias,” zegt onderzoeker Grzegorz Niedzwiedzki. Uit analyse van de beenderen en ledematen blijkt dat de soort een snelle groei had, ongeveer zoals een zoogdier of dinosaurus. Hoe het precies kan dat de dicynodontia zo groot werden, is nog niet helemaal duidelijk. “Lisowicia is erg interessant omdat het de klassieke ideeën over zoogdierachtige reptielen uit het Trias omverblaast.”

De opgegraven botten van de dicynodont. Afbeelding: Grzegorz Niedzwiedzki

Ontdekking
De ontdekking van de Lisowicia levert ook het eerste bewijs dat de zoogdierachtige dicynodontia naast de meer bekende Sauropodomorpha dinosauriërs leefden. Men dacht tot nu toe dat de dicynodontia al uitgestorven waren voordat de dino’s het toneel betraden. Maar dat blijkt nu dus toch anders te zitten. “De ontdekking van Lisowicia verandert onze ideeën over de geschiedenis van dicynodontia,” zegt onderzoeker Tomasz Sulej.

Dat onderzoekers de resten van de dicynodontia in Polen hebben aangetroffen, is al bijzonder op zich. Zo zijn dit de eerste vondsten van het reptiel in Europa. Echter, het is niet de eerste keer dat er in het plaatsje Lisowice in Polen fossielen werden gevonden. Zo duikelden onderzoekers in 2005 al de eerste resten van prehistorische dieren op. Sindsdien zijn er meer dan 1.000 botten en botfragmenten uit het gebied verzameld. De regio wordt verondersteld een rivierafzetting te zijn geweest tijdens het late Trias.