Landen die de minste broeikasgassen produceren, zijn het meest kwetsbaar voor klimaatverandering. Zij zullen – in tegenstelling tot de grote uitstoters – in de toekomst steeds meer te maken krijgen met droogtes, overstromingen en ziektes.

Dat concludeert de universiteit van Queensland in samenwerking met de Wildlife Conservation Society (WCS). Volgens de onderzoeksgroep zal dit probleem in de komende decennia toenemen.

Klimaatverandering
De studie toont aan dat de landen die de meeste broeikasgassen uitstoten ironisch genoeg het minst kwetsbaar zijn voor de gevolgen van klimaatverandering. Landen die de gevolgen meer ervaren zijn landen met de minste broeikasuitstoot. Vooral staten in Afrika en kleine eilandengroepen zijn het meest kwetsbaar. Zij worden blootgesteld aan ernstige veranderingen in het milieu, zoals overstromingen of woestijnvorming. Ook zijn zij over het algemeen de minst ontwikkelde landen, waar weinig middelen beschikbaar zijn om deze kwesties aan te pakken. Hoofdauteur Glenn Althor van de Universiteit van Queensland vindt dat hier iets aan gedaan moet worden. “Er is een enorme globale ongelijkheid in de wereld waarin de landen die het meest verantwoordelijk zijn voor het veroorzaken van klimaatverandering het minst kwetsbaar zijn voor de gevolgen ervan. Het wordt tijd dat deze ongelijkheid wordt opgelost en dat de landen met de grootste uitstoot actie gaan ondernemen.”

“Het wordt tijd dat deze ongelijkheid wordt opgelost en dat de landen met de grootste uitstoot actie gaan ondernemen.”

Mee-rokers
Co-auteur James Watson van de Universiteit van Queensland en WCS vergelijkt het met roken. “Het is hetzelfde als een niet-roker die kanker krijgt door meeroken, terwijl de zware rokers door blijven paffen. In wezen vragen we de rokers de gezondheidszorg voor niet-rokers die zij rechtstreeks schaden, te betalen.”

Free-riders
De studie concludeert dat elf van de zeventien landen met een laag tot gemiddelde uitstoot het meest kwetsbaar zijn voor klimaatverandering. Twintig van de zesendertig landen met de meeste broeikasuitstoot – waaronder de Verenigde Staten, Canada, Australië, China en West-Europa – zijn het minst kwetsbaar. De auteurs stellen dat deze ‘free-riders’ niet snel hun uitstoot zullen beperken, omdat ze er zelf niet direct de gevolgen van ondervinden.

De auteurs voorspellen dat het aantal acute kwetsbare landen zal toenemen tot 2030. Landen zullen dan meer te kampen hebben met droogte, overstromingen, verlies van biodiversiteit en ziektes. “Het recente Parijs-akkoord was een belangrijke stap voorwaarts in de wereldwijde klimaatonderhandelingen,” aldus co-auteur Richard Fuller. “Het beleid moet nu op een goede manier tot uitvoering gebracht worden, zodat de uitstoot beperkt wordt en we de meest kwetsbare landen helpen aanpassen aan klimaatverandering.”