Dat wijst een grootschalig onderzoek in China uit.

We weten dat als je COVID-19 hebt gehad, het vrij lang kan duren voordat je volledig hersteld bent. Sommige klachten kunnen bijvoorbeeld maandenlang aanhouden. We spreken dan van Long COVID. De meeste symptomen van COVID-19 zijn bij gehospitaliseerde patiënten echter wel binnen twaalf maanden verdwenen. Maar niet bij iedereen. Een groot deel van de ernstig zieke coronapatiënten ervaart één jaar na dato nog steeds minstens één aanhoudend symptoom, zo blijkt uit een grootschalig Chinees onderzoek.

Studie
De onderzoekers voerden hun studie uit onder 1.276 coronapatiënten die tussen januari en mei 2020 ontslagen waren uit een ziekenhuis in de Chinese stad Wuhan. De gemiddelde leeftijd van de deelnemers aan het onderzoek was 57 jaar. Zes en twaalf maanden nadat ze de eerste klachten hadden ervaren, ondergingen ze nauwgezette gezondheidscontroles. Deze omvatten persoonlijke vragenlijsten, lichamelijk onderzoek, laboratoriumtests en een zes minuten durende looptest om het uithoudingsvermogen van de patiënten te meten.

Symptomen
De bevindingen zijn opvallend. Want hoewel de meeste symptomen na twaalf maanden verdwenen waren, had ongeveer de helft van de ernstig zieke coronapatiënten na één jaar nog steeds ten minste één aanhoudende klacht. Meestal gaat het om vermoeidheid of spierzwakte. Bovendien had één op de drie patiënten na een jaar nog steeds last van kortademigheid. Bij sommige patiënten bleven longaandoeningen bestaan, vooral bij degenen die ernstig ziek waren geweest. Al met al concluderen de onderzoekers dat voormalige coronapatiënten minder gezond waren dan mensen die niet het coronavirus onder de leden hebben gehad.

Langdurig herstel
Het betekent dat herstel van COVID-19 bij sommigen een stuk langer duurt dan gedacht. “Onze studie is de grootste tot nu toe die de gezondheid beoordeelt van gehospitaliseerde coronapatiënten twaalf maanden nadat ze ziek werden,” vat onderzoeker Bin Cao samen. “Hoewel de meesten een goed herstel doormaakten, blijven sommige patiënten kampen met gezondheidsproblemen, vooral degenen die tijdens hun ziekenhuisopname ernstig ziek zijn geweest. Onze bevindingen suggereren dat herstel bij sommige coronapatiënten langer dan een jaar kan duren. Hier zou dan ook na de pandemie rekening mee gehouden moeten worden.”

Geestelijke gezondheid
Daarnaast blijkt dat coronapatiënten niet alleen lichamelijk last kunnen blijven houden. Sommige ontwikkelen namelijk tevens mentale klachten, zoals angst of depressie. Opvallend genoeg ervaarden iets meer patiënten dergelijke klachten na één jaar dan na zes maanden (23% na 6 maanden versus 26% na 12 maanden). “We begrijpen nog niet helemaal waarom psychische symptomen na een jaar iets vaker voorkomen dan na zes maanden,” zegt onderzoeker Xiaoying Gu. “Deze kunnen worden veroorzaakt door een biologisch proces dat verband houdt met de virusinfectie zelf, of de immuunrespons van het lichaam erop. Maar het kan ook te maken hebben met verminderd sociaal contact, eenzaamheid, onvolledig herstel van de lichamelijk gezondheid of verlies van werk door ziekte.”

Man versus vrouw
Vergeleken met mannen hadden vrouwen 1,4 keer meer kans om last te houden van vermoeidheid of spierzwakte, zo blijkt uit de bevindingen. Ook melden ze twee keer zo vaak dat ze zich angstig of depressief voelden. Bovendien hadden vrouwen drie keer zoveel kans om na twaalf maanden nog last te hebben van een diffusie stoornis.

De onderzoekers benadrukken dat vervolgstudies heel belangrijk zijn. “Er zijn grote langetermijnstudies nodig zodat we de fysieke en mentale gezondheidsgevolgen van COVID-19 beter kunnen begrijpen,” aldus Gu. Daarbij zijn onderzoekers met name geïnteresseerd in mensen die ernstig ziek zijn geweest en op de intensive care hebben gelegen, omdat zij vaker na een jaar nog steeds klachten ervaren.

“Terwijl de COVID-19-pandemie voortduurt, wordt de noodzaak om long COVID-19 te begrijpen en erop te reageren steeds dringender,” zo stellen wetenschappers in een redactioneel artikel dat tegelijkertijd met de studie is gepubliceerd. “Symptomen zoals aanhoudende vermoeidheid, kortademigheid, hersenmist en depressie kunnen vele miljoenen mensen wereldwijd verzwakken. Toch is er heel weinig over de aandoening bekend. Zonder bewezen behandelingen of revalidatiebegeleiding beïnvloedt langdurige COVID het vermogen van mensen om het normale leven te hervatten. Het effect op de samenleving, zoals toegenomen zorglast of economische gevolgen, is aanzienlijk. Long COVID is een moderne medische uitdaging van de eerste orde.”