De ruimtesonde verloor afgelopen weekend het contact met de aarde. Bijna 24 uur was de sonde onbereikbaar.

“Het was een extreem dramatisch weekend,” laat Sylvain Lodiot namens de Europese ruimtevaartorganisatie weten. “We verloren het contact met de ruimtesonde op zaterdagavond en dat duurde bijna 24 uur,” voegt Patrick Martin, eveneens werkzaam bij ESA toe. Gelukkig lukte het ESA weer om contact te leggen met de sonde.

Vergissing
Inmiddels heeft de ruimtevaartorganisatie tevens vastgesteld wat er mis is gegaan. Het startracker-systeem aan boord van Rosetta heeft zich waarschijnlijk vergist. Rosetta gebruikt dit systeem – dat de positie van sterren vaststelt – om zich te oriĆ«nteren en te navigeren. Dit weekend moet het systeem stof afkomstig van de komeet waar Rosetta omheen cirkelt per abuis voor een ster hebben aangezien. En vanaf dat moment liep alles in het honderd. Uiteindelijk belandde Rosetta in een veiligheidsmodus die alleen door een commando vanaf aarde kon worden opgeheven.

Contact
“Nadat we het contact verloren zijn we ‘blind’ commando’s gaan sturen,” vertelt Lodiot. Gelukkig pikte Rosetta de commando’s op en werd de veiligheidsmodus opgeheven. “We hebben nu weer contact met de ruimtesonde.”

Rosetta cirkelt om komeet 67P/C-G. Een komeet die qua vorm een beetje doet denken aan een 'badeendje' met een kop, nek en romp. Afbeelding: ESA / Rosetta / NAVCAM.

Rosetta cirkelt om komeet 67P/C-G. Een komeet die qua vorm een beetje doet denken aan een ‘badeendje’ met een kop, nek en romp. Afbeelding: ESA / Rosetta / NAVCAM.

Vijf kilometer
Op het moment dat Rosetta in de problemen kwam, bevond deze zich vrij dicht bij komeet 67P/C-G. De afstand tussen de twee bedroeg slechts vijf kilometer. De problemen van afgelopen weekend illustreren dat ESA risico’s neemt door de sonde zo dicht naar het oppervlak van de komeet te brengen. Hoewel de komeet al weer een eindje van de zon verwijderd is, blijft deze vrij actief, wat heel concreet betekent dat deze stof en gas uitstoot. Het laat ons ook een beetje zien wat we op het einde van de missie kunnen verwachten als Rosetta opdracht krijgt om zich op het oppervlak van de komeet te zetten. Onderzoekers voorspellen dat de laatste zes weken van de missie van Rosetta bijzonder spannend zullen zijn. “Het is altijd mogelijk dat we nogmaals in de veiligheidsmodus belanden als we zo dicht bij de komeet gaan vliegen,” stelt Sylvain. “Hoewel we naar het einde van de missie toe meer risico’s nemen, zullen we de veiligheid van het ruimtevaartuig altijd voorop zetten.”

Binnenkort zal ESA meer bekend maken over het einde van de missie van Rosetta. Op dit moment is het idee om Rosetta op de ‘kop’ van komeet 67P/C-G te zetten, vlak bij de plek waar lander Philae eigenlijk had moeten neerkomen.