Lekker bankhangen en televisie kijken is onder hele specifieke omstandigheden zo slecht nog niet, zo blijkt uit onderzoek. Wanneer mensen door hun wilskracht of zelfcontrole heen zijn, kan een herhaling van hun favoriete televisieserie ervoor zorgen dat ze weer moed krijgen om dingen te doen of te laten.

Dat concluderen wetenschappers in het blad Social Psychological and Personality Science. Ze baseren hun conclusie op experimenten. Ze verzamelden een groep proefpersonen en lieten deze groep een zeer gestructureerde taak uitvoeren waarbij de proefpersonen heel geconcentreerd moesten blijven. Een tweede groep kreeg ook een taak voorgeschoteld, maar deze was wat minder gestructureerd en vroeg ook om wat minder inspanning. Nadat de proefpersonen de taak hadden afgerond kregen ze de opdracht om iets te schrijven over hun favoriete televisieserie of ze moesten luisteren naar opnames die niets met hun favoriete televisieserie te maken had. Vervolgens keken de onderzoekers met behulp van een test of de wilskracht van de proefpersonen was af- of toegenomen.

Tijd
De mensen die eerst de veeleisende taak hadden uitgevoerd, besteedden meer tijd aan het schrijven over hun favoriete tv-serie dan wanneer ze de minder veeleisende taak hadden gedaan. Dat wijst erop dat deze mensen het meer nodig hadden om over hun favoriete tv-serie na te denken. Ze wilden er meer tijd insteken. En al snel ontdekten de onderzoekers waarom: het nadenken over de favoriete tv-serie zorgde ervoor dat hun energie weer toenam.

WIST U DAT…

…de tv het zelfvertrouwen van bijna alle kinderen kan aantasten?

Experiment
In een tweede onderzoek hielden proefpersonen dagelijks in een dagboek bij wat ze voor lastige taken hadden gedaan, hoeveel energie ze nog hadden en wat ze op televisie keken. Hieruit bleek dat mensen nadat ze een zware taak hadden verricht sterker geneigd waren om een herhaling van hun favoriete serie te kijken of een favoriet boek voor een tweede keer te lezen. Dat gaf ze weer meer energie en wilskracht. En dat is goed nieuws: onze wilskracht is namelijk beperkt. Op een gegeven moment is deze ‘op’ en het heeft tijd nodig om deze weer aan te vullen. De onderzoekers hebben nu een methode gevonden om de wilskracht heel snel weer aan te vullen: herhalingen van favoriete tv-series kijken of een favoriet boek voor de tweede keer lezen.

Verklaring
Onderzoeker Jaye Derrick denkt wel te kunnen verklaren waarom favoriete tv-series en boeken dit effect op mensen hebben. “Wanneer je een favoriete herhaling kijkt dan hoef je geen enkele moeite te doen om je gedachten, woorden of daden te controleren. Je verbruikt geen mentale energie die nodig is om zelfcontrole of wilskracht te tonen.” Zomaar iets kijken wat op televisie is of een hele nieuwe aflevering van een favoriete nieuwe serie kijken, bleek dit effect niet te hebben. Het kijken naar herhalingen van favoriete tv-series is namelijk juist zo prettig, omdat we al weten wat de acteurs gaan zeggen en doen. We hoeven nergens over na te denken: we kunnen gewoon gaan zitten en genieten.

Het onderzoek wijst erop dat televisie kijken lang niet altijd slecht is voor mensen. “Op basis van mijn onderzoek zou ik stellen dat televisie kijken niet altijd slecht is. Hoewel er heel wat onderzoek is dat aantoont dat gewelddadige series kunnen bijdragen aan agressief gedrag en televisie kijken kan bijdragen aan de obesitasepidemie, kan het kijken van een favoriete televisieserie juist voordelen bieden en ons welzijn verhogen.”