letterdoos

Het is wellicht mogelijk de diagnose dyslexie al te stellen voordat kinderen leren lezen. Dat suggereert nieuw onderzoek waaruit blijkt dat dyslexie mogelijk op hersenscans te detecteren is.

Onderzoekers verzamelden veertig kinderen die nog niet konden lezen en lieten ze een hersenscan ondergaan. Ook namen ze de kinderen enkele testjes af waarin hun taalvaardigheden getest werden. Zo werd bijvoorbeeld getest hoe goed ze in staat waren om uit verschillende geluiden woorden samen te stellen. Uit eerder onderzoek is gebleken dat kinderen die goed zijn in zulke opdrachten, sneller leren lezen. “De eerste stap richting lezen is geprinte letters in verband te brengen met de geluiden van letters,” legt onderzoeker Elizabeth Norton uit.

Fasciculus arcuatus
Uit het onderzoek blijkt dat er een verband is tussen de score die kinderen tijdens het testje behaalden en de grootte van de hersenstructuur die twee hersengebieden die taal verwerken met elkaar verbindt. Het gaat dan om de fasciculus arcuatus: een zenuwbundel die het centrum van Broca met het centrum van Wernicke verbindt. Deze was bij kinderen die tijdens de testjes minder goed scoorden, kleiner.

De scores ten opzichte van de organisatie van de fasciculus arcuatus. Afbeelding: Zeynep Saygin / MIT.

De scores ten opzichte van de organisatie van de fasciculus arcuatus. Afbeelding: Zeynep Saygin / MIT.

Volwassenen
Uit eerder onderzoek is al gebleken dat volwassenen die niet zo goed kunnen lezen een kleinere en minder goed georganiseerde fasciculus arcuatus hebben dan volwassenen die goed kunnen lezen. Onduidelijk was of dat leidde tot de slechte leesvaardigheden van de volwassenen of dat dit simpelweg het resultaat was van beperkte ervaring met lezen. Het onderzoek met de kinderen wijst er voorzichtig op dat de kleine en minder goed georganiseerde fasciculus arcuatus een oorzaak en geen consequentie van dyslexie is.

Meer onderzoek is hard nodig. De onderzoekers zijn dan ook van plan om de kinderen de komende jaren te blijven volgen. “We weten niet hoe dit verder gaat,” stelt onderzoeker John Gabrieli. “De grote vraag is: kunnen we door een combinatie van gedragsonderzoek en hersenscans een accurater beeld krijgen van welke kinderen dyslectisch zullen zijn?” De onderzoekers hopen vanzelfsprekend van wel. Hoe vroeger dyslexie opgespoord wordt, hoe sneller kinderen hulp kunnen krijgen. “We kunnen ze dan vanaf het begin helpen in plaats van wachten tot ze een keer falen.”