sierpompoen

Jarenlang dachten mensen dat deze sierpompoen het bloed van de onthoofde Lodewijk XVI bevatte. Maar wetenschappers ontdoen ons nu van die illusie: het bloed is niet van de Franse koning, maar van een man die een stuk kleiner was en bruine ogen had.

Lodewijk XVI werd in 1793 onthoofd. Volgens de kronieken gingen verschillende mensen na de onthoofding naar het schavot om een zakdoek in het bloed van de koning te dopen. Eén van die zakdoeken zou in de sierpompoen die u hierboven ziet, zijn gestopt, zo blijkt uit een tekst op de pompoen: “Maximilien Bourdaloue dipte zijn zakdoek op 21 januari in het bloed van Lodewijk XVI nadat deze onthoofd was.” De zakdoek zit niet langer in de pompoen, maar onderzoekers hebben aan de binnenkant van de pompoen wel sporen van bloed gevonden. De grote vraag was al jaren: is het bloed daadwerkelijk van Lodewijk XVI?

Lodewijk XVI. Inzet: de sierpompoen die zijn bloed zou bevatten.

Lodewijk XVI. Inzet: de sierpompoen die zijn bloed zou bevatten.

Toch niet
En nu – meer dan 200 jaar na de onthoofding van de Franse koning – is de waarheid eindelijk boven tafel: nee, het bloed is niet van Lodewijk XVI. Dat schrijven onderzoekers in het blad Scientific Reports.

Bourbon
In 2010 onderzochten onderzoekers het bloed ook al. Toen vergeleken ze het DNA van het bloedspoor met het DNA van drie levende afstammelingen van huis Bourbon, waartoe Lodewijk XVI behoorde. Dat leverde geen match op. “Toen besloten we om het complete genoom in kaart te brengen om te achterhalen of het bloed van Lodewijk XVI kon zijn,” vertelt onderzoeker Carles Lalueza-Fox. Het complete genoom kan ons namelijk meer vertellen over de genealogische lijn en de fysieke kenmerken van de persoon aan wie dit bloed toebehoorde.

Blauwe ogen
Zowel de genealogische lijn als de fysieke kenmerken van deze persoon bewijzen dat het niet om Lodewijk XVI gaat. We weten dat Lodewijk XVI afstamde van mensen die in Centraal-Europa leefden, voornamelijk in het gebied dat nu Duitsland en Polen vormt. Het bloed is van een persoon met voorouders uit Frankrijk en Italië. Ook blijkt uit het genetisch materiaal dat de persoon aan wie dit bloed toebehoort bruine ogen en een gemiddelde lengte (in het Frankrijk van die tijd) had. Portretten van Lodewijk XVI laten duidelijk zien dat hij heel lang was en blauwe ogen had.

Het bloed is dus niet van Lodewijk XVI. Maar van wie dan wel? Dat is onduidelijk.