De naakte molrat leeft uitzonderlijk lang en wetenschappers denken nu deels te kunnen verklaren hoe het diertje het zolang uithoudt.

De naakte molrat kan twintig jaar of ouder worden. Dat is – zeker in vergelijking met andere knaagdieren – bijzonder oud. Zeker als u bedenkt dat de omstandigheden waar dit dier in leeft, niet zo gemakkelijk zijn. Zo leeft de naakte molrat onder de grond in smalle gangen waar deze regelmatig met zuurstoftekort en uitzonderlijk zure lucht te maken heeft. Wetenschappers zijn dan ook bijzonder geïnteresseerd in de naakte molrat. Ze hopen dat het bijzondere dier ons kan helpen om ook langer te leven. Daarvoor is het natuurlijk van cruciaal belang dat we weten hoe de naakte molrat zo lang in leven kan blijven. Wetenschappers van de universiteit van Texas denken nu een stapje dichter bij de oplossing van dat raadsel te zijn gekomen, zo is in het blad PLoS ONE te lezen.

Kwaliteit
In 2009 ontdekten dezelfde onderzoekers al dat de proteïnen van de naakte molrat gedurende zijn lange leven een uitzonderlijk hoge kwaliteit wisten te behouden. De onderzoekers bestudeerden voor hun nieuwe studie de cellulaire processen die betrokken zijn bij het afdanken van verouderde proteïnes. Ze ontdekten dat deze bij de naakte molrat heel anders werken.

WIST U DAT…

Hoge activiteit
Zo was de activiteit van deze processen bijzonder hoog in de lever. Hier werden ook meer proteïnes afgedankt. En dat is opvallend. Vaak worden proteïnes namelijk vooral in de milt en zwezerik afgedankt. De onderzoekers denken wel te kunnen verklaren waarom de naakte molrat ook in de lever proteïnes afdankt. Eerder werd in de lever van naakte molratten al flink wat oxidatieve schade aangetroffen.

Schade
Oxidatieve schade zien we ook wel eens bij voorwerpen. Zo kan zuurstof er bijvoorbeeld voor zorgen dat metaal gaat roesten of dat fruit donkerder wordt. In het lichaam kan zuurstof ook zo’n schadelijk effect hebben: het beschadigt cellen en promoot zo ziekten en ouderdom. Uit eerder onderzoek is al gebleken dat naakte molratten veel (en al op jonge leeftijd) met oxidatieve stress te maken krijgen. Toch worden ze langzaam oud. Waarschijnlijk doordat proteïnes die door oxidatieve stress worden aangetast en zich in de lever opstapelen daar heel efficiënt worden verwijderd. En wel door de cellulaire processen die de wetenschappers nu hebben ontdekt.

De onderzoekers zijn ervan overtuigd dat hun studie in ieder geval ten dele kan verklaren waarom de naakte molrat zo oud wordt. “Het effectief verwijderen van beschadigde proteïnes in cellen stelt het dier in staat om goed te blijven functioneren en draagt waarschijnlijk tot op hoge leeftijd bij aan het behoud van zijn uitstekende gezondheid,” concludeert onderzoeker Rochelle Buffenstein.