droogte

Klimaatmodellen die een beperkte opwarming voorspellen, kloppen niet en onze planeet zal dan ook veel sneller opwarmen dan die modellen verklappen. Dat blijkt uit een nieuw onderzoek waarbij wetenschappers ook rekening hielden met de totstandkoming van wolken en hun effect op de opwarming van de aarde.

Wanneer we in deze mate koolstofdioxide blijven uitstoten, zal de temperatuur tegen het eind van deze eeuw zeker drie, waarschijnlijk zelfs vier graden Celsius stijgen. En mogelijk stijgt het kwik tegen het eind van 2200 zelfs meer dan acht graden Celsius. Dat stellen onderzoekers in het blad Nature. Hun schattingen liggen in de bovenste marge van eerdere schattingen. En dat heeft alles te maken met..wolken.

Opwarming
Want welke invloed heeft de opwarming van de aarde op de totstandkoming van wolken? En welke invloed heeft die totstandkoming van wolken vervolgens weer op de opwarming van de aarde? Het is één van de grootste onzekere factoren in de huidige klimaatmodellen. Maar onderzoekers denken nu een beter beeld te hebben gekregen van de rol die wolken in het proces van de opwarming van de aarde spelen.

Water
Uit observaties blijkt dat water dat verdampt en onderdeel uit gaat maken van de atmosfeer twee dingen kan doen. Het kan sterk stijgen – tot wel vijftien kilometer – en uiteindelijk in de vorm van zware regenbuien weer op het aardoppervlak vallen. Maar het verdampte water kan ook slechts enkele kilometers stijgen en weer op het aardoppervlak belanden zonder dat er zware regenbuien ontstaan. Wanneer water minder sterk stijgt, beperkt het de mate van bewolking, omdat het waterdamp aan de hogere gebieden – waarin wolken ontstaan – onttrekt. In klimaatmodellen die getuigen van een beperkte opwarming van de aarde gaan onderzoekers ervan uit dat vrijwel al het water dat verdampt naar grote hoogte stijgt, daar wolken vormt, zonlicht reflecteert en dus leidt tot een relatief koel aardoppervlak. Maar observaties laten zien dat het in werkelijkheid heel anders werkt: waterdamp blijft vaak op beperkte hoogte hangen. En dus pasten de onderzoekers de klimaatmodellen aan. En dat levert hele andere resultaten op: op een warmere aarde ontstaan minder wolken en komt dus nog meer zonlicht de atmosfeer binnen. De aarde warmt dus nog verder op.

Als de onderzoekers het bij het juiste eind hebben, kunnen we tegen 2100 een temperatuurstijging van zeker drie, maar waarschijnlijk zelfs vier graden Celsius verwachten. De onderzoekers gaan er in dat scenario van uit dat de koolstofdioxide-uitstoot onverminderd doorgaat en verdubbelt ten opzichte van pre-industriële tijden. “Klimaatsceptici bekritiseren graag klimaatmodellen en wij zijn de eersten om toe te geven dat deze modellen niet perfect zijn, maar wat wij ontdekten is dat de fouten gemaakt worden door de modellen die minder opwarming voorspellen en niet door de modellen die een grotere opwarming voorspellen,” benadrukt onderzoeker Steven Sherwood.