Honderden tekeningen om duidelijk te maken hoe kinderen deze uitzonderlijke tijd ervaren.

Dat de coronacrisis een enorme impact heeft op volwassenen, is inmiddels wel duidelijk. Zo maken volwassenen melding van gevoelens van eenzaamheid, angst, onzekerheid en zelfs depressie. Minder duidelijk is hoe kinderen deze bijzondere tijd beleven. Maar een nieuw onderzoek – uitgevoerd door wetenschappers van de Universiteit Leiden – probeert daar verandering in te brengen.

Tekeningen
Het onderzoek is tamelijk uniek, omdat de Leidse onderzoekers – in tegenstelling tot collega’s die zich over dezelfde onderzoeksvraag buigen – geen lange vragenlijsten, maar kindertekeningen gebruiken om inzicht te krijgen in hoe kinderen deze coronatijd ervaren. De Leidse wetenschappers hebben heel bewust voor deze methodiek gekozen, zo legt Wei Li, dat het onderzoek samen met Judi Mesman uitvoert, uit. “In tekeningen laten kinderen op heel andere manieren hun gedachten en gevoelens zien dan in geschreven of gesproken antwoorden op vragen. Op tekeningen kunnen thema’s terugkomen die kinderen op een andere manier misschien niet eens zouden noemen. Straalt de tekening optimisme of pessimisme uit? Tekenen ze zichzelf of juist anderen – en welke anderen in welke rollen? Komen de landelijke maatregelen terug op de tekening (handen wassen, mondkapjes) of zijn dat juist niet de dingen die voor kinderen belangrijk zijn?”

China
Op dit moment worden er kindertekeningen ingezameld die dan in een later stadium geanalyseerd kunnen worden. Dat gebeurt in Nederland. Maar ook in China. “Het virus is in China voor het eerst uitgebroken en de manier waarop met de uitbraak is omgegaan is ook heel anders dan in Nederland. We willen graag bekijken of kinderen in China en in Nederland de situatie heel anders beleven of dat er juist veel overeenkomsten zijn.”

Belangrijk onderzoek
Het onderzoek is belangrijk. “De pandemie waar we allemaal mee te maken hebben is voor iedereen uitdagend, maar heeft zeker voor kinderen vaak ingrijpende gevolgen (gehad). Online les krijgen, niet meer kunnen sporten, minder contact met vrienden en familie, en ouders die vaak ineens een heel ander werkritme hebben. Hoe kinderen deze periode ervaren is belangrijk om te weten, zodat maatregelen en ondersteuning voor de jeugd zo goed mogelijk kan aansluiten bij hun beleving.”

Meedoen?
De onderzoekers hopen uiteindelijk honderden tekeningen te mogen ontvangen voor analyse en is nog op zoek naar Nederlandse kinderen die aan de studie willen deelnemen. Ze dienen tussen de 4 en 12 jaar oud te zijn en moeten in Nederland wonen en de Nederlandse taal spreken. Het werkt heel simpel: ouders of verzorgers lezen de kinderen een instructie van de onderzoekers voor aan het kind, waarna het kind – zonder hulp van de ouders – iets tekent dat verband houdt met het coronavirus. Zodra de tekening af is, kan een foto van de tekening geüpload worden, waarna de tekening volledig anoniem wordt opgeslagen voor analyse. Meer informatie over het onderzoek kun je hier vinden.

De onderzoekers hopen de resultaten van hun studie in februari of maart bekend te kunnen maken. Tegen die tijd lonkt het voorjaar en zijn de eerste Nederlanders misschien al wel gevaccineerd. Het maakt de onderzoeksresultaten niet minder relevant. Want de bevindingen zijn ook in een tijd waarin het coronavirus hopelijk langzaam maar zeker een bijrol gaat spelen, nog van grote waarde. “We hopen meer te weten over de gevoelens en gedachten van kinderen over de coronatijd zodat deze inzichten kunnen bijdragen aan meer kindgericht beleid en passende steun en begeleiding zowel tijdens deze pandemie als in mogelijke toekomstige langdurige stressvolle situaties.”