munt

In alle landen zijn oneerlijke mensen te vinden, maar de mate waarin ze oneerlijk zijn, verschilt van land tot land, zo blijkt.

Wetenschappers verzamelden 1500 mensen afkomstig uit 15 landen (Brazilië, China, Griekenland, Rusland, Japan, Turkije, de VS, Zwitserland, Denemarken, het Verenigd Koninkrijk, Argentinië, Portugal, Zuid-Korea, India en Zuid-Afrika). Vervolgens namen deze mensen deel aan twee experimenten.

Experiment 1
Tijdens het eerste experiment moesten de proefpersonen een muntje opgooien en aangeven of ze ‘kop’ of ‘munt’ hadden gegooid. Voorafgaand aan dit experiment hadden de proefpersonen te horen gekregen dat ze voor elke keer dat ze ‘kop’ gooiden 3 euro of 5 dollar zouden krijgen. Gekeken werd hoe vaak de proefpersonen aangaven ‘kop’ te gooien. Wanneer ze dat in meer dan vijftig procent van de gevallen deden, wees dat erop dat de mensen oneerlijk waren geweest.

Experiment 2
Tijdens het tweede experiment deden de proefpersonen mee aan een muziekquiz. Wanneer ze alle vragen goed hadden, zouden ze een beloning krijgen. Het was verboden de antwoorden op het internet op te zoeken. Drie van de vragen waren zo moeilijk dat het heel onwaarschijnlijk was dat mensen deze zonder het antwoord op te zoeken konden beantwoorden. Wanneer mensen meer dan één van deze drie vragen goed hadden, wees dat erop dat ze vals hadden gespeeld.

Azië

Tijdens het eerste experiment waren mensen uit China, Japan, Zuid-Korea en India het minst eerlijk. Maar tijdens de quiz waren mensen uit Aziatische landen niet significant minder eerlijk dan anderen. Dat verschil tussen Azië en landen uit andere delen van de wereld is mogelijk te verklaren door de kijk die men – vanuit de cultuur – heeft op gokken en heeft dus niet zozeer met eerlijkheid te maken.

Resultaten
Uit het onderzoek blijkt dat er in alle landen oneerlijke mensen te vinden zijn, maar dat de mate waarin mensen oneerlijk zijn van land tot land verschilt. Tijdens het eerste experiment liep de mate waarin mensen oneerlijk waren bijvoorbeeld uiteen van 3,4 procent (onder mensen uit het Verenigd Koninkrijk) tot 70 procent (onder mensen uit China). tijdens het tweede experiment bleken mensen uit Japan het meest eerlijk te zijn, gevolgd door het Verenigd Koninkrijk. Mensen uit Turkije waren het minst eerlijk.

Hoe eerlijk is jouw land?
De proefpersonen werd ook gevraagd om te voorspellen hoe eerlijk mensen uit verschillende landen waren. Zo moesten ze raden hoeveel van de 100 proefpersonen uit een gegeven land zouden zeggen dat ze ‘kop’ hadden gegooid, terwijl ze ‘munt’ hadden gegooid. Opvallend genoeg bleken mensen heel pessimistisch te zijn over de eerlijkheid van hun eigen landgenoten. “Een mogelijke verklaring hiervoor is dat mensen vaker aan nieuwsberichten over oneerlijkheid worden blootgesteld wanneer die gaan over een gebeurtenis die zich in hun land heeft afgespeeld,” vertelt onderzoeker David Hugh-Jones. Grieken en Chinezen bleken het meest pessimistisch te zijn over de eerlijkheid van hun landgenoten. Verder bleken mensen te verwachten dat mensen uit Griekenland het minst eerlijk waren, terwijl mensen uit dat land tijdens het eerste experiment juist tot de eerlijkste mensen behoorden en tijdens het tweede experiment in de middenmoot eindigden.

Uit het onderzoek blijkt tevens dat er een verband is tussen de eerlijkheid van een land en de economische groei van dat land. Arme landen waren minder eerlijk dan rijke landen. En dat verband was sterker voor de economische groei die voor 1950 plaatsvond. “Ik suggereer dat het verband tussen eerlijkheid en economische groei de afgelopen zestig jaar zwakker is en dat er weinig bewijs is voor een verband tussen de huidige groei en eerlijkheid,” stelt Hugh-Jones. Hij denkt dat wel te kunnen verklaren. Eerlijkheid is heel belangrijk als een land zich nog maar net economisch begint te ontwikkelen. Maar wanneer de zaken eenmaal goed gaan, wordt het gemakkelijker om contracten af te sluiten en is eerlijkheid niet langer noodzakelijk om verdere economische groei te waarborgen.