einstein

Door mensen foto’s van beroemdheden te laten zien, kan al in een heel vroeg stadium worden vastgesteld of iemand dementerend is of niet. Dat blijkt uit nieuw onderzoek.

Wetenschappers verzamelden 30 mensen met primaire progressieve afasie (PPA), een prille vorm van dementie die voornamelijk invloed heeft op het deel van het brein dat zich bezighoudt met taal. Ook stelden de onderzoekers een controlegroep samen, bestaande uit 27 mensen die geen dementie hadden. De proefpersonen kregen vervolgens twintig portretten van beroemdheden te zien. Onder deze beroemdheden bevonden zich onder meer prinses Diana, Elvis Presley, Einstein en Martin Luther King. De proefpersonen kregen de opdracht de naam van de afgebeelde persoon te noemen. Als een proefpersoon niet op de naam kon komen, kreeg deze de opdracht de persoon door middel van een uitgebreide beschrijving te identificeren. Wisten de proefpersonen de naam dan kregen ze een x aantal punten. Konden ze ook twee relevante details over de persoon noemen, dan kregen ze extra punten. Alle proefpersonen ondergingen tevens een MRI-scan.

Resultaten
De mensen met PPA bleken tijdens het onderzoek aanzienlijk slechter te scoren. Ze herkenden de gezichten in 79 procent van de gevallen, maar wisten slechts in 46 procent van de gevallen de naam te noemen. De controlegroep deed het een stuk beter: de mensen in deze groep herkenden de gezichten in 97 procent van de gevallen en konden de naam die bij het gezicht hoorde in 93 procent van de gevallen noemen.

In het brein
Uit het onderzoek blijkt ook dat mensen die moeite hadden om de naam aan het gezicht te koppelen een grotere kans hadden op beschadigingen aan het hersenweefsel in de linkse temporale kwab. De mensen die moeite hadden om de gezichten te herkennen, bleken vaker beschadigingen te hebben aan de linkse en rechtse temporale kwab. Dat schrijven de onderzoekers in het blad Neurology.

Jongere patiënten
Experimenten waarbij mensen gezichten moeten herkennen, worden reeds ingezet om de diagnose dementie te stellen. Maar deze testjes zijn doorgaans beter geschikt voor een oudere doelgroep. “De beroemde gezichten die we tijdens dit onderzoek gebruikten, werden uitgekozen vanwege hun relevantie voor individuen onder de 65 jaar,” legt onderzoeker Emily Rogalski uit. “Dat maakt de testen geschikt voor het stellen van de diagnose bij jongere individuen.”

Onderscheid
Maar dit nieuwe experiment onderscheidt zich nog op een andere manier van bestaande experimenten. De onderzoekers kunnen in hun studie namelijk onderscheid maken tussen het herkennen en benoemen van personen. Als een patiënt de naam van een bepaald persoon niet weet, houdt het normaal gesproken al op. Maar door te vragen de persoon te beschrijven (bijvoorbeeld met termen als ‘president’ of ‘wetenschapper’) kan worden vastgesteld dat een proefpersoon de naam van een persoon misschien niet meer weet, maar de persoon wel herkent. “Deze testen maken onderscheid tussen het herkennen en benoemen van een gezicht en dat kan ons helpen om de specifieke cognitieve gebreken waar een persoon mee te maken heeft, te identificeren,” stelt onderzoeker Tamar Gefen.

Het onderzoek is niet alleen interessant als het gaat om het stellen van diagnoses, zo benadrukt Gefen. “Het onderzoek kan ons ook helpen begrijpen hoe het brein informatie omtrent woorden en objecten opslaat en ophaalt.”