himalaya

Nieuw onderzoek suggereert dat hoge bergen veel sneller opwarmen dan werd aangenomen. Onderzoekers trekken aan de bel: ze vinden dat er te weinig aandacht aan de opwarming van de hoogste bergen wordt besteed.

Onderzoekers luiden de noodklok in het blad Nature Climate Change. In hun paper voeren ze diverse metingen aan die suggereren dat de opwarming in de bergen sneller verloopt dan in lager gelegen gebieden. Het duidelijkste voorbeeld is het Tibetaans Hoogland, zo schrijven de onderzoekers. De temperaturen zijn er de afgelopen vijftig jaar sterk gestegen, maar de mate waarin de temperaturen stijgen, blijkt sterk afhankelijk te zijn van de plek waar je temperatuurmetingen uitvoert. Zo zijn de temperaturen de afgelopen twintig jaar boven de 4000 meter ongeveer 75 procent sneller gestegen dan in de gebieden gelegen onder de 2000 meter.

Hoog, hoger, hoogst
De bergen op aarde zijn indrukwekkend, maar elders in ons zonnestelsel zijn de bergen nog indrukwekkender. Kijk zelf maar!

Bewijs stapelt zich op
Naast concrete voorbeelden komen de onderzoekers in hun paper ook met onderzochte mechanismen die leiden tot opwarming en afhankelijk zijn van de hoogte waarop een gebied ligt. “Het bewijs dat hoge berggebieden sneller opwarmen dan gebieden die lager liggen, stapelt zich op,” vertelt onderzoeker Nick Pepin. “En die opwarming kan veel andere veranderingen in de gebieden in gang zetten, denk aan het smelten van gletsjers en veranderingen in de vegetatie, maar wetenschappers hebben dringend meer en betere data nodig om dit te kunnen bevestigen. Als het klopt en de bergen sneller opwarmen dan andere gebieden, kunnen de sociale en economische gevolgen daarvan ernstig zijn en kunnen we dramatische veranderingen wellicht veel sneller zien optreden dan verwacht.”

Meer gegevens nodig
Volgens de onderzoekers zijn er dringend meer gegevens nodig. Want we weten niet goed hoe de situatie op de hoogste bergtoppen is en verandert. “Dat is begrijpelijk,” stelt Pepin. “Bergen zijn moeilijk te bestuderen, ze zijn vaak slecht toegankelijk en het is duur en uitdagend om manieren te vinden om ze goed te monitoren. Bergen zijn ook heel gecompliceerde landschappen met een breed scala aan microklimaten die het lastig maken om het complete plaatje te zien.”

Maar, zo stellen de onderzoekers in hun paper, dat mag geen excuus zijn om de bergen dan maar links te laten liggen in klimaatonderzoek. Zonder betere informatie over wat er in de bergen gaande is, lopen we het risico de consequenties van klimaatverandering te onderschatten. Zo kan een versnelde opwarming van hoger gelegen gebieden leiden tot watertekorten, maar ook tot het verdwijnen van flora en fauna in de bergen. “Opwarming afhankelijk van de hoogte waarop een gebied ligt is een slecht onderzocht fenomeen dat onze urgente aandacht vraagt om er zeker van te zijn dat mogelijk belangrijke veranderingen die in de hogere berggebieden optreden op een adequate wijze gemonitord worden,” zo concluderen de onderzoekers.