Coronapatiënten blijken een specifieke geur te hebben die getrainde honden heel goed kunnen detecteren.

Dat blijkt uit een grootschalig onderzoek, geleid door de London School of Hygiene & Tropical Medicine. Tijdens het onderzoek werden getrainde honden aan meer dan 3500 geurmonsters – afkomstig van coronapatiënten en gezonde mensen – blootgesteld.

94,3 procent
De grote vraag was natuurlijk: kunnen de honden aan de hand van de geur vaststellen of iemand corona heeft of niet? De resultaten zijn overweldigend. De honden bleken 94,3 procent van de coronapatiënten er aan de hand van de geur alleen uit te kunnen pikken. En wanneer ze aangaven dat een geur afkomstig was van iemand die geen corona had, klopte dat in 92 procent van de gevallen.

De honden bleken aan de hand van de geur ook asymptomatische coronapatiënten te kunnen aanwijzen. Ook konden ze zeker twee verschillende virusvarianten herkennen. Daarnaast konden ze zowel mensen met een hoge virale lading – oftewel veel virusdeeltjes in het lichaam – als mensen met een lage virale lading detecteren. “Daarmee zijn ze beter dan de sneltests die geen kleine hoeveelheden virus kunnen detecteren,” merkt onderzoeker James Logan op.

Hoe ruikt een coronapatiënt?
Eerdere studies wezen uit dat de vluchtige organische stoffen die ons lichaam afgeeft, veranderen tijdens een luchtweginfectie. En een chemische analyse van de vluchtige organische stoffen die het lichaam van coronapatiënten voortbrengt, wijst uit dat ook deze anders zijn dan die van niet door het coronavirus geïnfecteerde mensen. Het deed al vermoeden dat het ook resulteert in een iets andere lichaamsgeur en dat honden aan de hand van die geur wellicht onderscheid konden maken tussen mensen met en zonder corona. En dat blijkt nu dus het geval te zijn. Onduidelijk is nog wat ervoor zorgt dat coronapatiënten net iets anders ruiken. “Het kan komen door vluchtige stoffen die het lichaam zelf produceert of door iets wat het virus voortbrengt,” aldus Logan.

Op het vliegveld
De honden zijn niet alleen vrij nauwkeurig; ze kunnen ook heel snel vaststellen of iemand corona heeft of niet. “En dat betekent dat ze gebruikt kunnen worden om grote aantallen mensen heel snel te screenen,” aldus Logan. Zo kunnen de honden bijvoorbeeld ingezet worden op vliegvelden. Passagiers die volgens de honden het coronavirus onder de leden hebben, kunnen dan een PCR-test ondergaan om vast te stellen of dat ook zo is. Zo kan er gerichter getest worden. Daarnaast kan de inzet van de honden mensen er wellicht ook van weerhouden om met vervalste coronatestuitslagen te reizen.

Modellen
Tot op heden hebben de getrainde honden zich alleen in een gecontroleerde laboratoriumomgeving bewezen. Maar de onderzoekers zijn ervan overtuigd dat de dieren ook op een druk vliegveld mensen met een corona-infectie kunnen aanwijzen. “Modellen lieten zien dat honden op een vliegveld zo’n 91 procent van de gevallen kunnen detecteren en zo 2,2 keer meer virustransmissies kunnen voorkomen dan zelfisolatie alleen kan doen,” aldus Logan.

Waardevolle toevoeging
Het onderzoek werd mede gefinancierd door het Britse Ministerie van Gezondheid en Sociale Zorg. Hoewel het aantal besmettingen ook in Groot-Brittannië terugloopt en het land de bevolking al maandenlang in hoog tempo vaccineert (in totaal zijn bijna 61 miljoen prikken gezet) ziet het ministerie duidelijk nog mogelijkheden voor deze ‘coronahonden’. En Logan begrijpt dat wel: “Hoewel de grootschalige uitrol van vaccins in het Verenigd Koninkrijk een groot succes is, zal het tijd kosten voor we de dekkingsgraad bereiken die nodig is om weer terug te gaan naar het oude normaal.” Bovendien is er altijd de dreiging van nieuwe virusvarianten die het land – bijvoorbeeld via de vliegvelden – binnen kunnen dringen. “En daar kunnen deze geweldige honden een rol spelen.”

Toekomstige pandemieën
En ook als de coronacrisis straks tot het verleden behoort, ziet Logan mogelijkheden voor deze honden. “We hebben al aangetoond dat ze ook malaria kunnen detecteren,” zo vertelt hij. Maar als het aan hem ligt, worden ze ook onderdeel van de maatregelen die bedoeld zijn om toekomstige pandemieën af te wenden. “Wat cruciaal is, is dat de honden heel snel getraind en ingezet kunnen worden.” Zodra een nieuw virus de kop opsteekt, zou je de dieren dus vrij snel op cruciale plekken in kunnen zetten om geïnfecteerde mensen te detecteren en te isoleren en zo de verspreiding van de ziekteverwekker af te remmen.

Voor nu is het echter eerst zaak om de honden ook daadwerkelijk op vliegvelden in te zetten en te toetsen of ze daar net zo goed presteren als in het laboratorium. “Daar hopen we binnenkort mee te beginnen,” aldus Logan.