Een kreet om hulp is voldoende voor een trouwe viervoeter om zijn baasje uit een penibele situatie te halen.

Wat te doen: je bent een hond en je om hulp roepende baasje zit gevangen in een metalen doos. Herken je zijn wanhoop? En zo ja, zou je je baasje redden? Als we de verhalen over Lassie moeten geloven zullen honden alles uit de kast halen om hun baasje uit een penibele situatie te halen. Maar hoe waarheidsgetrouw is dat?

Experiment
In een nieuwe studie gaven onderzoekers zestig honden de kans om hun baasjes te redden. In de zogenoemde ‘noodtest’ zat elk baasje opgesloten in een grote doos met een lichtgewicht deur die de hond opzij kon schuiven. De baasjes deden net alsof ze van streek waren en riepen een zo authentiek mogelijke ‘help’ of ‘help me’ (zie ook de video hieronder). De naam van de hond mocht gedurende de test niet genoemd worden. Dat zou namelijk de hond aanmoedigen om uit gehoorzaamheid te handelen en niet uit bezorgdheid voor het welzijn van zijn baasje. Geen van de honden was er overigens op getraind om zijn baasje te kunnen redden.


Uit het experiment bleek dat een derde van de honden zijn verontruste baasje redde. “Dit is erg indrukwekkend,” zegt onderzoeker Joshua Van Bourg. “Hier komen namelijk twee dingen bij kijken. Aan de ene kant het verlangen van de honden om hun baasje te helpen en aan de andere kant het inzicht in de benodigde handeling.”

Leestest
Om deze factoren te controleren, voerden de onderzoekers nog twee controletests uit. In de eerste controletest keken de onderzoekers toe wat er gebeurde als het baasje in de doos opgesloten zat en rustig voorlas uit een tijdschrift. In dit geval openden vier honden minder dan tijdens de noodtest – 16 van de 60 – de deur van de doos. Dit suggereert dat de honden dus niet alleen hun baasjes redden omdat ze bij hen in de buurt willen zijn.


Voedseltest
Tijdens de tweede controletest liet een onderzoeker voedsel in de doos vallen. In dit geval openden slechts 19 van de 60 honden de doos om het lekkers te bemachtigen. En dat is interessant. Meer honden openden de doos om hun baasje te redden dan om er lekkere brokjes uit te halen. Maar het geeft ook nog iets anders aan. “Het feit dat twee derde van de honden de doos niet openmaakte voor het eten is een vrij sterke aanwijzing dat er meer vereist is dan alleen motivatie,” legt Van Bourgh uit. “Er is nog iets anders bij betrokken en dat is de vaardigheidscomponent. Van de 19 honden die de deur konden openen tijdens de voedseltest, redde 84 procent hun baasjes. De meeste honden willen je dus wel redden, maar moeten gewoon weten hoe.”

Gedragingen
De onderzoekers observeerden ook het gedrag van elke hond tijdens de drie scenario’s. Wat opviel waren gedragingen die op stress kunnen duiden, zoals janken, lopen, blaffen en geeuwen. “Tijdens de noodtest toonden de honden veel gestrester,” vertelt Van Bourgh. “Toen hun baasjes van streek waren blaften en jankten de honden veel meer. Acht honden jankten bovendien alleen tijdens de noodtest.”

Bijzonder
Het experiment laat volgens de onderzoekers zien hoe bijzonder honden zijn. “Het fascinerende aan deze studie is dat het laat zien dat honden echt om hun baasjes geven,” concludeert onderzoeker Clive Wynne. “Zelfs zonder training zullen honden proberen mensen te redden die in nood lijken te zijn. En als de honden hierin falen, kun je aan ze zien dat ze overstuur zijn. De resultaten van de controletests geven aan dat honden die hun baasjes niet redden, simpelweg niet begrepen wat ze moesten doen. Het is niet dat ze niet om hun baasjes gaven.” Honden zijn dus echt trouwe viervoeters die alles voor hun baasje over hebben. “De meeste honden zullen nog een brandend gebouw inlopen omdat ze niet van hun baasje willen worden gescheiden,” vult Van Bourg aan. “Hoe lief is dat? En als ze weten dat je in nood bent, gaan ze zelfs nog een stapje verder.”

Vervolgonderzoek ligt alweer in het verschiet. “We willen kijken of de honden die in dit experiment hun baasjes redden dit alleen doen om dichtbij hun baasjes te komen, of dat ze ook nog steeds de doos zullen openen als deze handeling hen niet samenbrengt,” besluit Wynne.