philae

Onderzoekers zijn optimistisch: Rosetta kan binnenkort weer proberen om contact te krijgen met de onfortuinlijke lander.

Bijna een jaar geleden landde Philae op komeet 67P/C-G. De landing verliep niet helemaal zoals gepland. De lander stuiterde over de komeet heen en belandde op een ongelukkige plaats: in de schaduw. En dat was een probleem voor de lander die draait op zonne-energie. Na zestig uur was de accu aan boord van de lander leeg.

Hogere temperaturen
Maar dat was niet het einde van het verhaal. De komeet haastte zich namelijk richting de zon en daardoor liepen de temperaturen op de komeet op. Het betekende dat de oplaadbare batterij aan boord van Philae weer kon worden opgeladen. Bovendien werden de dagen op de komeet langer en ontving de lander steeds meer zonlicht. En halverwege juni was het zover: Philae werd wakker! De lander liet ons weten dat hij nog leefde, dat hij het lekker warm had en zonlicht ontving. Op 14 juni, 19 juni, 20 juni en 21 juni werd er nogmaals succesvol contact met Philae gelegd. En op 24 juni was er voor het laatst contact. Inmiddels is het begin november: horen we ooit nog iets van Philae? Wetenschappers zijn voorzichtig optimistisch. Het zou de komende weken zomaar kunnen gaan gebeuren.

Komeet
Een komeet wordt ook wel een ‘vieze ijsbal’ genoemd en bestaat uit ijs en stof. Wanneer een komeet opwarmt (doordat deze bijvoorbeeld bij de zon in de buurt komt), sublimeert (verdampt) het ijs. Er ontstaan zo krachtige straalstromen. Die kunnen een risico vormen voor een ruimtesonde rond de komeet wanneer deze te dicht in de buurt komt.

Geen contact
Gedurende enkele maanden was er geen contact mogelijk tussen Philae en Rosetta (de ruimtesonde die rond de komeet cirkelt en het contact met Philae legt). Dat had alles te maken met de dag van 13 augustus. Op die dag was de afstand tussen de komeet en de zon het kleinst. En dat betekende dat de komeet in de periode rond die datum bijzonder actief was (zie kader). Die activiteit vormde een risico voor Rosetta en dus hield de sonde afstand.

Dichterbij
Maar nu is de afstand tussen Rosetta en de komeet (en dus ook Philae) kleiner aan het worden. Momenteel bedraagt de afstand ongeveer 270 kilometer. Als alles goed blijft gaan, zal Rosetta uiteindelijk op ongeveer 200 kilometer afstand rond de komeet gaan draaien. En vanaf die afstand is er goed contact te leggen met Philae.

Naar verwachting blijft Philae nog tot eind dit jaar operationeel. Het betekent dat we nog krap twee maanden de tijd hebben om een goed gesprek op gang te brengen. Rosetta zal de komende tijd voortdurend proberen contact te leggen. Hopelijk met succes.