Een injectie krijgen, is nooit prettig. Veel mensen hebben dan ook de neiging om weg te kijken wanneer het er toch van komen moet. Helemaal fout, zo concludeert onderzoeker Francis McGlone. Als u de waarheid (in de vorm van een zuster of dokter die een scherpe naald in uw arm steekt) onder ogen ziet, ervaart u de pijn die deze met zich meebrengt namelijk als veel minder erg.

McGlone richtte zich met zijn studie op de manier waarop pijn in ons brein wordt gepresenteerd. Er zijn namelijk vele manieren waarop die pijn kan worden veranderd. Eén van die manieren is ernaar kijken, zo blijkt.

Hitte
De onderzoeker verzamelde achttien mensen en stelde de handen van deze mensen bloot aan hitte. De wetenschapper ontdekte dat mensen die naar hun hand keken terwijl het gebeurde gemiddeld veel meer pijn konden verdragen: de maximale temperatuur waaraan zij zichzelf konden blootstellen zonder te vergaan van de pijn was gemiddeld drie graden hoger dan die van mensen die niet naar hun hand keken.

Minder pijn
“Je adviseert kinderen altijd om niet te kijken als ze een injectie krijgen of bloed moeten prikken,” vertelt onderzoeker Patrick Haggard. “Maar wij ontdekten dat het kijken naar het lichaam de pijn minder maakt. Dus mijn advies zou zijn: kijk naar de arm, maar probeer niet naar de naald te kijken. Als dat mogelijk is. Veel psychologische therapieën omtrent pijn focussen zich op de pijnprikkel, bijvoorbeeld door de verwachtingen te veranderen of afleidingstechnieken aan te leren. Verder denken dan deze stimulus die de pijn veroorzaakt en naar het lichaam kijken, kan wel eens nieuwe therapieën opleveren.”

Groter
Maar het wordt nog opvallender. De onderzoekers gebruikten bij enkele mensen namelijk spiegels zodat de geteisterde hand groter leek. De mensen die naar hun hand keken, terwijl deze gepijnigd werd en door de spiegel het idee kregen dat de arm groter was, konden nog veel meer pijn verdragen. Hun pijngrens kwam als het ware hoger te liggen. Wanneer wetenschappers ervoor zorgden dat de hand kleiner leek, kwam de pijngrens lager te liggen.

Beeld
Het is niet helemaal duidelijk hoe het komt dat het brein de pijn als minder erg ervaart als een hand groter lijkt. Waarschijnlijk heeft het iets te maken met het beeld dat onze hersenen van ons lichaam hebben. Blijkbaar kan dat beeld veranderen en kan zo ook de perceptie van pijn anders worden.

Dat onze hersenen een geheel eigen beeld van onze ledematen hebben, is niet helemaal nieuw. Mensen die een arm of been moeten missen, hebben vaak last van fantoompijnen: pijnen in een lichaamsdeel dat er niet meer is. Dat heeft ook te maken met het beeld dat ons brein van ons lichaam heeft.