Puin dat tijdens een inslag is weggeslingerd en na verloop van tijd toch terugkeert naar het oppervlak van Phobos zou de afwijkende groeven creëren.

Op Marsmaantje Phobos zijn heel wat groeven te vinden. Een deel ervan is ontstaan doordat Mars aan Phobos trekt. Maar er zijn ook een aantal groeven die ‘afwijken’. Ze zijn anders georiënteerd en kunnen dus onmogelijk door het getrek van Mars zijn ontstaan. Hoe zagen deze groeven dan het levenslicht? Wetenschappers denken het te weten, zo schrijven ze in het blad Nature Communications. De afwijkende groeven zouden zijn ontstaan door inslagen.

WIST JE DAT…

Puin
Wanneer een object op het oppervlak van Phobos in slaat, wordt er een hoop puin de lucht in geslingerd. Dat puin kan gemakkelijk aan de zwakke zwaartekracht van de maan ontsnappen, maar blijft in een baan rond Mars cirkelen. Het meeste puin beweegt daarbij net ietsje langzamer of ietsje sneller dan Phobos. Hierdoor kan de maan het puin vrij snel weer opvegen, waardoor het alsnog terug op het oppervlak valt. Computersimulaties laten zien dat het puin dat Phobos opveegt weer in lineaire patronen op het oppervlak inslaat. Zo moeten de afwijkende groeven en kraterreeksen op Phobos zijn ontstaan.

Afbeelding: ESA / DLR / FU Berlin-Neukum, aangepast door Nayak & Asphaug.

Afbeelding: ESA / DLR / FU Berlin-Neukum, aangepast door Nayak & Asphaug.

Grildrig-krater
De onderzoekers zijn er zelfs in geslaagd om één zo’n kraterreeks te verbinden aan een specifieke inslag. Ze simuleerden de inslag die de Grildrig-krater (nabij de noordpool van Phobos) heeft veroorzaakt. En tijdens de simulaties ontstond een kraterreeks door terugvallend puin. Die kraterreeks lijkt heel sterk op het rijtje kratertjes dat we daadwerkelijk nabij de Grildrig-krater op Phobos aantreffen (zie afbeelding hiernaast). Het wijst er sterk op dat de onderzoekers het met hun theorie over het ontstaan van de kraterreeksen en afwijkende groeven bij het juiste eind hebben.

Alle groeven
Volgens de onderzoekers is met deze studie het ontstaan van vrijwel alle groeven op Phobos te verklaren. Ze ontstaan of door het getrek van Mars of door terugvallend puin.

Overigens is Phobos mogelijk de enige plek in het zonnestelsel waar terugvallend puin kraterreeksen en groeven veroorzaakt. Dat heeft alles te maken met het feit dat Phobos een beperkte massa (en dus zwaartekracht) heeft en op zeer kleine afstand rond Mars draait. Het maakt de maan en dus ook de processen die op de maan spelen, mogelijk uniek.