De problemen met de Japanse kerncentrale Fukushima zijn nog niet voorbij. Vanochtend vond er opnieuw een explosie plaats in de centrale. Een soortgelijk incident deed zich zaterdag al voor. Hoewel door de explosie meer radioactiviteit is ontsnapt, is de kans klein dat het reactorvat door de nieuwe explosie is beschadigd. Uit voorzorg zijn meer dan 200.000 bewoners binnen een straal van twintig kilometer rond de kerncentrale geëvacueerd.

De reactoren 1 en 3 in Fukushima worden op dit moment gekoeld met zeewater om de temperatuur niet te hoog op te laten lopen. Af en toe laten nucleaire fysici stoom ontsnappen om de druk onder controle te houden. Het is moeilijk om te voorspellen of er een meltdown gaat plaatsvinden. Eén ding is zeker: de kernrectoren van Fukushima zijn onherstelbaar beschadigd door het zeewater en kunnen later dus niet meer gebruikt worden.

Hoewel een meltdown mogelijk is, lijkt de kans steeds kleiner te worden. Ondertussen zijn de regelstaven (die de kernreacties afremmen) naar binnen geschoven, waardoor ze in een veilige positie zijn. Toch is er sprake van een flinke dosis resthitte, afkomstig van het radioactief verval van radioactieve materialen in de kern. Deze hitte kan er voor zorgen dat de reactorkern gedeeltelijk smelt.

De Japanse situatie is overigens niet te vergelijken met de situatie van Nederlandse en Belgische kerncentrales. Ten eerste komen in Nederland en België minder aardbevingen voor, waardoor kerncentrales nauwelijks worden beïnvloed door aardschokken. Ten tweede maken de kerncentrales in de Benelux gebruik van drukwaterreactoren. De Japanse kerncentrale Fukushima maakt gebruik van een kokendwaterreactor. Hoewel een drukwaterreactor niet de heilige graal is – in 1979 werd de drukwaterreactor van Three Mile Island getroffen door een meltdown – is dit type kernreactor de laatste decennia aanzienlijk verbeterd.

Premier Naoto Kan noemde de aardbeving en de tsunami “de grootste rampspoed die ons land is overkomen sinds de Tweede Wereldoorlog.” Op dit moment probeert het land een nucleaire crisis, een vulkaanuitbarsting en een hulpoperatie in goede banen te leiden. Vulkaanuitbarsting? Na het natuurgeweld is een vulkaan in het zuidwesten van Japan actief geworden. Afgelopen weekend begon de Shinmoedake-vulkaan met het spuwen van as en stenen. Omwonenden hoeven hun huis nog niet uit.