De boskalkoen – alias Alectura lathami – kan ons wel eens meer vertellen over de meest primitieve vogels en hun voorgangers: de dinosaurussen. Dat blijkt uit onderzoek. Net als sommige dino’s gebruikt de vogel diens vleugels tijdelijk voornamelijk om heel snel te kunnen rennen: over platte oppervlakken, maar ook tegen bomen, bergen en kliffen op!

De Alectura lathami is al vanaf het moment dat deze uit het ei komt zetten in staat om te vliegen. Maar de kalkoen gebruikt diens vleugels liever om heel hard te lopen. Om te kijken hoe de vogels daar baat bij hebben, bestudeerden wetenschappers de bewegingen van jonge en oudere kalkoenen.

Kuikens
Tot hun verbazing gebruiken de kalkoenen hun vleugels veel beter dan hun ouders. De oudere kalkoenen zijn redelijk in staat om op rechte oppervlakken en over obstakels te lopen. Maar de kleintjes kunnen zelfs oplopen tegen oppervlakken die in hun richting overhellen. “De kuikens doen helemaal niet moeilijk over deze hellingen,” vertelt onderzoeker Kenneth Dial. “Ze doen het zonder moeite of stress, elke keer weer. Je kunt je voorstellen dat zij (de kalkoenen als soort, red.) intensief werden opgejaagd en dit doen om hun toevlucht te zoeken tot bomen en kliffen en ravijnen.”

Lange poten
De volwassenen richten hun pijlen niet op het lopen tegen steile oppervlakken, maar rennen gewoon heel hard. Ze hebben lange poten die enorm krachtig zijn. “Met deze lange poten gaan ze zo snel als de wind en winnen ze het van elk roofdier.”

WIST U DAT…

…de oude vogel Andalgalornis vocht als Mohammed Ali?

Dino
Het verschil tussen de kuikens en de volwassenen kan wel eens overeenkomen met de verschillen die onderzoekers binnen diverse dinosaurussoorten hebben gesignaleerd. Zo is van de Velociraptor bekend dat deze niet kon vliegen, maar toch veren op de voorpoten had. En de Similicaudipteryx veranderde diens pluimage naarmate hij ouder werd. Dat wijst er allemaal op dat de veren maar tijdelijk werden gebruikt. Mogelijk net als bij de kalkoen: enkel door de kuikens.

“Een belangrijke vraag is: waar is een vleugel goed voor als je er niet mee kunt vliegen? Oude vogels of dinosaurussen die leidden tot de vogels hebben deze kleine vleugels wellicht gebruikt om zich – toen ze nog klein waren – omhoog te bewegen. En toen ze ouder werden, hielpen deze ledematen ze om sneller te rennen.” De kalkoen lijkt het levende bewijs te zijn.